حواشى و تعليقات
( 1 ) صفحهء 1 ، س 5 ، شعيب : از معاصرين مصنف است كه خود و مادرش او را بسخنان بيهوده و كلمات ناهنجار آزرده خاطر داشتهاند و بهاء ولد تاريخ يكى ازين مشاجرات را كه سنهء 605 واقع شده ظاهرا بسبب آنكه وى را سخت متأثر و پراكنده دل كرده بود درين كتاب ( ص 73 ) ضبط نموده است . نيز رجوع كنيد به :
ص 72 .
( 2 ) - س 7 ، سلس : بفتح اول و دوم آنست كه بول و پيشاب بىاختيار روان شود و در بحر الجواهر و غياث اللغات بكسر لام ضبط شده و آن سهو است زيرا سلس ( بكسر لام ) صفت است و بر كسى كه بدين بيمارى گرفتار باشد اطلاق توان كرد و مناسب مرض صيغهء مصدر است نه وصف .
چنان كه از اشارات بهاء ولد در ص 4 ، 31 ، 49 ، 53 ، 90 بر مىآيد وى بدين بيمارى گرفتار بوده و ازين بابت رنج بسيار مىكشيده است .
( 3 ) - س 15 ، لان القدرة قبل الفعل : متكلمين صفت قدرت را بوجوه مختلف تعريف كردهاند ازين قرار : صفة تؤثّر وفق الارادة ، القدرة عبارة عن سلامة البنية من الآفات ، صفة وجودية يتأتّى معها الفعل بدلا عن الترك و الترك بدلا عن الفعل - و همچنان در حدوث قدرت اختلاف دارند . معتزله و حكما و شيعه معتقدند كه قدرت پيش از فعل وجود دارد و اشعريان مىگويند : « قدرت به همراه فعل است » نظر به آنكه قدرت را صفتى مستجمع شرائط تأثير فرض كردهاند و بنا بر آنكه حدوث قدرت از فعل مستلزم بقاء آن تا زمان فعل است و بقا عرض است و العرض لا يبقى زمانين و هر يك براى اثبات نظر خود ادلّه و شواهد بسيار ذكر كردهاند كه در كتب كلام نقل شده است .
مصنّف نيز عقيدهء اشعريان را تأييد مىكند زيرا محلّ نزاع قدرت حادثه است