وجهه بمفتاح كان معه فشجّه فخرج و دمه يسيل على ثيابه فغضب و خرج الى مصر » .
بارى معلوم شد كه متنبّى از سال سيصد و سى و هفت تا سال سيصد و چهل و هفت در دربار سيف الدّوله بوده و در نتيجهء مدّاحى خود وى را استفاده از صلات و عطاياى بىكران او مىنموده است و از اينجاست كه حاجى ميرزا ابو الفضل ( ره ) در سه بيت گذشته مىگويد :
« جئ بسيف من آل حمدان يوما * كلّ يوم أجئك بالمتنبّى »
و نظير اين استدلال و توجيه وى است استدلال و توجيه عالمى ديگر كه پيش از وى بمدّتهاى دراز در كتب نقل كردهاند .
ابن خلّكان در همين ترجمهء متنبّى آورده است كه :
« و يحكى أنّ المعتمد بن عبّاد اللّخميّ صاحب قرطبة و اشبيلية أنشد يوما في مجلسه بيت المتنبّي و هو من جملة قصيدته المشهورة :
اذا ظفرت منك العيون بنظرة * أثاب بها معيي المطيّ و رازمه
و جعل يردّده استحسانا له و في مجلسه أبو محمّد عبد الجليل بن وهبون الاندلسيّ فأنشد ارتجالا :
لئن جاد شعر ابن الحسين فانّما * تجيد العطايا و اللّها تفتح اللّها
تنبّأ عجبا بالقريض و لودرى * بأنّك تروي شعره لتألّها »
بارى از ملاحظهء مضمون اين دو قصّه معلوم شد كه حاجى ميرزا ابو الفضل ( ره ) در ساختن اين سه بيت خود از مضمون و محتواى دو بيت عبد الجليل بن وهبون مذكور استفاده كرده است ليكن در بيت سوم كه مصدّر به حرف « لو » است اشتباهى به كار رفته است زيرا نبايستى در اين مورد « لو » بياورد كه حرف شرط در ماضى است و براى عدم وقوع فعل شرط در ماضى به كار ميرود مانند « لو كانت فيهما آلهة الّا اللّه لفسدتا » در صورتى كه تنبّى از متنبّى صادر شده و به عمل آمده است و از اينجاست كه علّامهء قزوينى ( ره ) كه در تصحيح ديوان حاجى ميرزا أبو الفضل ( ره ) يار و مدد كار و بلكه اصل اصيل در اساس تصحيح بود چنان كه در مقدّمهء آن ديوان بتفصيل ياد كردهام