تربيت يافته و مؤلّفات و عقايد شيخ و استاد خود را منتشر كردهاند .
* * * گذشته از مقامات سياسى و علمى ، ابو سهل از ادبا و شعرا نيز بوده و با دو نفر از بزرگان گويندگان عرب يعنى بحترى ( 206 - 283 ) و ابن الرّومى ( 221 - 283 ) حشر داشته است حكميّت بحترى را در باب درجهء شاعرى ابو سهل سابقا نقل كرديم و بحترى كه مدّاح ابو سهل و پسرش ابو يعقوب اسحاق ( مقتول در 322 ) و بعضى ديگر از افراد خاندان نوبختى است در مدح ايشان قصايد چند دارد كه ما پيش از اين چند شعر از آنها را شاهد آوردهايم .
على بن العبّاس بن الرّومى شاعر شيعى مشهور ، پروردهء خوان بنى نوبخت مخصوصا ابو سهل و برادرش ابو جعفر محمّد ؛ داستانهايى داشته است كه مسعودى فقط به آنها مختصر اشارهاى مىكند « 1 » و از جملهء اين اخبار يكى آنكه وقتى ابن الرّومى در قطعهاى آل نوبخت را ستوده و ايشان را در نجوم اعلم ناس گفته بوده ، ابو سهل بن على در قطعهاى از اين ثناخوانى ابن الرّومى سپاسگزارى كرده و گفته است كه آل نوبخت از نظم جواب گفتههاى آبدار ابن الرّومى عاجزند « 2 » .
بعلاوه ابو سهل با بسيارى از علما و متكلّمين و شعرا و ادباى عصر خود معاشرت و مكاتبات شعرى داشته و جماعتى از ادبا و رواة شعر از او اخذ ادب كردهاند . ذكر مجالس او با ابو على جبّائى در اهواز ، و با حكيم رياضى معروف ثابت بن قرّه و مديحهء ابو الحسين علىّ بن العبّاس نوبختى ( متوفّى سال 324 ) از او در كتب رجال و تواريخ هست و ما جميع آنها را در مقام خود نقل خواهيم نمود .
گذشته از اين مراتب ابو سهل خود از رواة اشعار است و قسمتى از اخبار ابو نواس از او مروى است « 3 » و او شاگردان متعدّدى نيز داشته كه همه از كتّاب و شعرا و
هامش
( 1 ) - مروج الذهب ج 8 ص 233 ( چاپ فرنگ ) .
( 2 ) - آن دو قطعه هر دو در ديوان ابن الرّومى ج 1 ص 122 - 123 ( چاپ مصر سال 1927 ميلادى ) مندرج است .
( 3 ) - اخبار ابى نواس ج 2 ( خطى ) .