و قفطى نيز در تاريخ الحكماء اين عبارت را گويا در ترجمهء حارث بن كلده نقل كرده است هركه بخواهد خودش رجوع كند .
تعليقهء 24 ( ص 38 ؛ س 10 ) ترجمهء كتابها
اينكه مصنّف ( ره ) گفته : « چون اشارت بفقه و شريعت كرده است كتابى چند كه متداولتر و معروفتر است گفته آيد » .
اينك ما به ترتيب بشرح حال اين كتب طبق ذكر مصنّف ( ره ) آغاز مىكنيم .
1 - مقنعه از تأليفات شيخ بزرگوار محمّد بن محمّد بن نعمان معروف بمفيد ( ره ) است نجاشى ( ره ) در ترجمهء او ضمن تعداد كتب وى گفته : « له كتب ؛ الرّسالة المقنعة » و شيخ الطّايفه ( ره ) در فهرست ضمن ذكر آثار او گفته : « فمن كتبه كتاب المقنعة في الفقه » و تهذيب الأحكام شيخ طوسى ( ره ) شرح همين كتابست و نصّ عبارت شيخ ( ره ) در مقدّمهء تهذيب نسبت به اين موضوع اينست : « و ذاكرني بعض الأصدقاء ممّن أوجب حقّه علينا ( الى أن قال ) و سألني أن أقصد الى رسالة شيخنا أبي عبد اللّه - أيّده اللّه تعالى - [ الموسومة بالمقنعة ] لأنّها شافية في معناها كافية فى أكثر ما يحتاج اليه من أحكام الشّريعة و أنّها بعيدة من الحشو ( تا آخر گفتار او ) » . و اين كتاب شريف چند مرتبه چاپ شده و معروف است . و مقنعه بضمّ ميم و سكون قاف و كسر نون و فتح عين و تاء تأنيث در آخر اسم فاعل است از باب افعال بمعنى قانعكننده ، و نظر به آنكه در زبان عربى غالبا موصوف را انداخته و بذكر صفت در جاى موصوف اكتفا كنند در صورتى كه مراد معلوم باشد مثلا بجاى « مرد مؤمن » فقط « مؤمن » به كار برند و بجاى مرد كافر فقط كافر گويند و ابن مالك به اين قاعده اشاره مىكند در اين بيت :
« و ما من المنعوت و النّعت عقل * يجوز حذفه و فى النّعت يقلّ »
پس « الرّسالة » را از نام اين كتاب انداخته و بصفت آن اكتفا كردهاند .