فضل و رحمت واسعه ، تمام انبيا و اوليا و ابرار را از هول عرصات نجات داده ، از صراط بگذرانند و تمام خلق اعتراف كنند كه اگر به عدل معامله شود ، جمله مستحق عذاب گردند .
نور هشتم در بيان حساب و تطاير كتب
قال اللّه تعالى :
إِنَّ
« 1 »
إِلَيْنا إِيابَهُمْ
. « 2 » و قال عزّ من قال :
فَمَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ بِيَمِينِهِ
« 3 » الآية .
آنان كه در دنيا قبل از موت ، به حكم « حاسبوا قبل أن تحاسبوا » ، « 4 » حساب خود را دارند ، در رستخيز درنگ نكرده ، بىحساب در درجات جنان مقام آرند . و ديگران را به قدر آلايش و كثرت مال و منال ، مكث و درنگ در موقف حساب رو دهد ، حتى آنكه طول محاسبه مقدار پنجاه هزار سال دنيا كشد . و بر بعضى كمتر گذرد و بر پاره [ اى ] اشخاص ، يك روز و يك ساعت نمايد .
و صحايف اعمال از چپ و راست در طيران آمده ، صحيفهء عمل هر كس را به دست او دهند ، كه « هذا كتابك » . قال اللّه تعالى :
كَلَّا إِنَّ كِتابَ الْأَبْرارِ لَفِي عِلِّيِّينَ
« 5 » الى ان قال :
إِنَّ كِتابَ الفُجَّارِ لَفِي سِجِّينٍ
« 6 » الآية .
از مقدمات سابقه ، كه در مبحث وجود ماهيت مرتب آمد ، دانسته گرديد كه هر چيز از ممكن الوجود ، بخصوصه انسان ، مركب است از نور و ظلمت و عقل و جهل و روح و جسم و كمال و نقص . جزء اوّل را عليين و جزء ديگر را سجين خوانند . آن را طرف يمين و اين را شمال دانند . از مواظبت اعمال نورانى و خيرات و اعتقادات حقه
هامش
( 1 ) . الف و ب : ثمّ انّ .
( 2 ) . غاشيه ( 88 ) آيهء 25 .
( 3 ) . اسراء ( 17 ) آيهء 71 .
( 4 ) . مجموعهء ورّام ، ج 1 ، ص 298 .
( 5 ) . مطففين ( 83 ) آيهء 18 .
( 6 ) . همان ، آيهء 7 .