تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اصول حكمت اسلامى و ديدگاه هاى فلسفه بشرى (فارسى) — صفحة 99

مساهمون:

ص٩٩
روى گردانيم و در نتيجه از كسانى پيروى كنيم كه خداوند آنها را امام قرار داده ؛ امامانى كه بايد از ايشان پيروى كنيم و دانش خود را از ايشان فرا ستانيم ، زيرا علم ، حيات دلها و نور ديدگان است . شايد اين حديث شريف از امام صادق عليه السلام آنچه را ما در صدد آن هستيم آشكار سازد . اين حديث را سماعه از امام نقل مىكند و مىگويد : در خدمت امام صادق عليه السلام بودم و نزد ايشان گروهى از دوستان ايشان حضور داشتند و سخن از عقل و جهل به ميان آمد . امام صادق عليه السلام فرمود : « عقل و سپاهيان آن ، جهل و سپاهيان آن را بشناسيد تا ره يابيد . » سماعه گفت : قربانت گردم ما چيزى نمىدانيم ، مگر آن كه تو به ما بياموزى . امام صادق عليه السلام فرمود : همانا خداوند عزّوجلّ عقل را آفريد و آن نخستين آفريده‌اى است كه خداوند آن را از امور روحانى و از سمت راست عرش و از نور خود بيافريد . پس به او فرمود : روى كن و آن روى كرد و سپس فرمود : پشت كن و آن پشت كرد . خداوند تبارك و تعالى فرمود : تو را بزرگ آفريدم و بر همهء آفريدگانم ارجت نهادم . سپس امام صادق عليه السلام فرمود : خداوند سپس جهل را از دريايى شور و تاريك آفريد و به او فرمود پشت كن و او پشت كرد ، آنگاه به او فرمود روى آور و او روى نياورد . خداوند به او فرمود : آيا استكبار مىورزى ؟ و او را نفرين كرد . و آنگاه براى عقل هفتاد و پنج سپاه قرار داد و جهل چون ديد كه خداوند چگونه عقل را گرامى داشت و به دو پاداش داد دشمنى او را به دل گرفت . جهل گفت : بار خدايا ! اين آفريده‌اى است همچون من ، ولى تو او را ارج مىنهى و حمايت مىكنى و من ضد او هستم و قدرتى بر آن ندارم پس به من نيز سپاهى همچون او بده . پروردگار فرمود : آرى ! ولى اگر پس از اين عصيان كنى تو و سپاهيانت را از رحمتم بيرون مىكنم . جهل گفت مىپذيرم و خداوند هفتاد و پنج سپاهى به او داد . از آنچه خداوند از هفتاد و پنج سپاهى به عقل داد اينها هستند :