قرار داشته باشد .
از امام صادق عليه السلام دربارهء صحّت سند اين حديث نبوى پرسش كردند كه مىفرمايد : « يك ساعت انديشندن بهتر از يك سال عبادت است . » امام عليه السلام پاسخ داد : « آرى ! پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرموده است : يك ساعت انديشيدن بهتر از عبادت يك شب است . »
عرض كردم : چگونه بينديشد ؟ فرمود : در خانههاى خراب بگردد و بگويد :
كجايند بر پاكنندگان تو ؟ كجايند ساكنان تو ؟ چرا سخن نمىگوييد ؟ » « 1 » يعنى مهمترين چيز در درنگ و انديشيدن ، عبرت گرفتن و پند اندوزى است . پس بزرگترين خسارتى كه به انسان وارد مىآيد آن است كه خويش را از معرفت خدا محروم سازد و ديدگانش را فرو بندد ، عقل و احساس خود را در برابر آيات خدا كه در وجود و پيرامون او در هر افقى پراكنده است در بندد .
طبيعتاً هنگامى كه شناخت شخص از خداوند فزونى مىيابد توكل او بر خدا و يقينيش به او نيز روبه فزونى مىنهد و توان شكيبايى در رويارويى با سختيها در او پديد مىآيد ، در دشوارى و شدّت استقامت مىورزد و همهء دنيا در برابر او رام و فرمانبردار مىگردد ، در حالى كه اگر قلب انسان تهى باشد ، در گذر زندگى سخت خود به گردنه هايى دشوار روبرو مىگردد و به سختىهايى گرفتار مىآيد كه او را به روبر زمين مىافكند . براى پرهيز از مجبور شدن به تن دادن به چنين اوضاعى خداوند شيوه هايىرا وضع كرده است كه موفقيت را ضمانت مىكند ودارويى مؤثّر است . انسان خواهان موفقيت و سلامت ، راهى ندارد ، مگر پند گرفتن از سخنان پروردگار جهانيان و اين البته پس از زمانى است كه آدمى در صدد يافتن آزادى كامل و شناخت بايسته است . در دعايى منقول در اين زمينه آمده است كه : « خدايا خود را به من بشناسان . » پس مؤمن پيوسته به دنبال يافتن شيوهاى است كه
هامش
( 1 ) - بحارالانوار ، ج 68 ، ص 324 ، روايت 16 .