« پس از مراجعه به آقاى حاجى شرف الملك معلوم شد خط مرحوم مدرس است الاقل حسين »
چنان كه در شرح حال آقا على گذشت حاجى ميرزا حسن شرف الملك تنها پسر بازماندهء آقا على بوده و بنابه تأييد او نسخهء الف خطّ پدرش يعنى مؤلف مىباشد .
گذشته از شهادت حاجى شرف الملك در آخر نسخه هم صحبتى از محرر به ميان نمىآيد ، بعد از اتمام و تاريخ تحرير نوشته : « مقابله شد » حالا كتابى كه خود مؤلف نوشته باز مقابله مىشده است ؟ مطلب ديگر اينكه پائين صفحهء آخر چند سطر نوشته بوده كه زدوده شده است . اما همچنانكه در عكس صفحهء مذكور پيداست ، در كتب خطى مرسوم نيست كه محرر حقيقى نام خود را در پائين صفحه و جدا از خاتمهء كتاب بنويسد و اگر هم نام محررى اين گونه جدا از كتاب بيايد ، بيشتر احتمال تصرف و تقلب مىرود . بنابراين احتمال اينكه نام محرر در اين قسمت بوده و پاك شده نامحتمل مىباشد و بيشتر ظن بر اين است كه وقفنامهاى يا مطلبى از آن قبيل باشد كه مانع فروش بوده است ، و بدان جهت پاك شده است و همانطور كه از يادداشت مرحوم ملك كه نقل شد نسخهء الف از خانوادهء مدرس خريدارى نشده ، در صورتى كه در يادداشت نسخهء ب چنان كه بيايد كتاب از شرف الملك خريدارى شده است . نتيجه اينكه قسمت سياه شده بهطور حتم نام محرر نمىتواند باشد و لابد مطالبى بوده يا مربوط به وقف يا اهداء كه موقع فروش نخواستهاند ديده شود . گذشته از اين فروشنده كتاب ادعاى خط مؤلف بودن نداشته و در يادداشت اول سخنى در اين مورد به ميان نيامده تا گفته شود نام محرر را پاك كردهاند . پس دليلى نيست كه تأييد فرزند مؤلف را ناديده بگيريم . بنابراين نسخهء الف علاوه از قدمت تاريخ تحرير به احتمال قريب به يقين خط مؤلف مىباشد . بدينجهت اين نسخه را اصل قرار داديم و اختلاف نسخ ديگر در پاورقى آورده شد . اما اختلاف نسخ خيلى جزئى و بيشتر در موارد افعال
بدايع الحكم (فارسى) — صفحة شرح حال 14
مساهمون: آقا على مدرس زنوزى طهرانى (حكيم مؤسس)
صشرح حال ١٤