( 8 ) ( تنبيه هشتم ) [ در مورد تحقّق معاطات با قول غيرجامع شرائط است . ]
تنبيه هشتم : و آخرين تنبيه از مباحث مربوط به معاطات ، در مورد تحقّق معاطات با قول غيرجامع شرائط است .
بيان ذلك :
بطور كلّى انشاء تمليك معاوضى از سه حال خارج نيست :
1 - انشاء تمليك به توسّط قول و عقد و صيغهايكه جامع جميع شروط معتبر [ در آينده خواهد آمد . ] در آن ، باشد . چنين انشائى مفيد ملك لازم است .
2 - انشاء تمليك به واسطهء فعل و عمل و تعاطى طرفينى بدون اينكه لفظ و قولى مطرح باشد . چنين انشائى همان معاطات مصطلح است كه ميان فقهاء عامّه و خاصّه معركهء آراء بود ، و كليّهء بحثهائى كه از آغاز معاطات تا به حال داشتيم ، مربوط به همين قسم بود .
3 - انشاء تمليك به سبب قول غيرجامع شرائط ، يعنى طرفين با صيغه و ايجاب و قبول لفظى انشاء تمليك و تملّك نمودهاند ، ولى شروط معتبر در عقد را ندارد [ مثلا عربيّت ندارد و به زبان ديگرى انشاء شده ، يا مثلا ترتيب بين ايجاب و قبول مراعات نشده و بجاى آن به صورت استيجاب و ايجاب انشاء شده ، يا موالات بين اجزاء عقد مراعات نشده و . . . بنابر اينكه امور مذكور در صحّت و