خروج من البيت « 1 » مراد نيست ؛ بلكه از خروج من البيت تا دخول فى الجهاد ، آن زمان ممتدّ و وسيع مراد است كه در آن
« وَ إِنَّ فَرِيقاً مِنَ الْمُؤْمِنِينَ لَكارِهُونَ ، يُجادِلُونَكَ فِي الْحَقِّ »
و غيره همه احوال واقع شد . كراهيت يك دسته در اثناى خروج من المدينه ظاهر شد كه ما آن را به حوالهء صحيح مسلم و طبرى در فائدهء اوّل سورهء الانفال بيان كردهايم ، و صورت مجادله ، غالبا « 2 » بعد از آن در مقام صفراء وقوع يافت ، يعنى آن وقت كه در باب لشكر كفّار اطّلاع رسيد . از دانستن اين بيان ، مغالطات بعض مبطلين مستأصل مىگردد .
وَ إِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّها لَكُمْ وَ تَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ وَ يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِماتِهِ وَ يَقْطَعَ دابِرَ الْكافِرِينَ ( 7 ) لِيُحِقَّ الْحَقَّ وَ يُبْطِلَ الْباطِلَ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُجْرِمُونَ
( 8 )
و ياد كنيد وقتى را كه وعده داد به شما خدا يكى از دو گروه ، كه ( هرآئينه ) آن شما را باشد ؛ و دوست مىداشتيد كه در آن خارى نخلد ( آن غير صاحب شوكت باشد شما را ) ؛ و مىخواست خدا كه ثابت كند دين حقّ را به فرمانهاى خويش و ببرد بنياد كافران را .
تا ثابت كند ( دين ) حقّ را و بر طرف كند ( دين ) باطل را ، و اگرچه ناخشنود شوند گنهگاران .
تفسير : مسلمانان مىخواستند بر قافلهء تجارتى حمله نمايند ، امّا چنانكه خارى به پاى نخلد ،
هامش
( 1 ) . منحصرا لحظهء خروج از خانه
( 2 ) . ظاهرا