غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ
نه حلالدارندهء شكار در حال احرام ؛
تفسير : تنها شكار حيوانات برّى براى محرم جايز نيست ، و به شكار دريائى مجاز مىباشد .
چون از حالت احرام اين قدر رعايت شده كه در آن شكار ممنوع مىباشد . بايد احترام حرمت خود حرم شريف بيشتر از آن باشد ؛ يعنى شكار در حرم به محرم و غير محرم ، به همه ، حرام شده است ؛ چنان كه عموميّت آن از
« لا تُحِلُّوا شَعائِرَ اللَّهِ »
مستنبط مىگردد .
إِنَّ اللَّهَ يَحْكُمُ ما يُرِيدُ
( 1 )
هر آئينه خدا حكم مىكند آنچه خواهد
تفسير : خدائى كه تمام مخلوقات را بيافريد ، به حكمت كاملهء خويش در بين آنها فرق مراتب گذاشت ، و در فطرت هر نوع در خور استعدادش قوا و خواصّ جداگانه وديعت نهاده ، و صور مختلف حيات و ممات را ايجاد كرد ؛ بلاشبهه بر مخلوقات خود حق دارد كه به اقتضاى اختيار كامل و علم محيط و حكمت بالغهء خود ، هرچه را در هر حال و براى هركه خواهد حلال يا حرام قرار دهد :
« لا يُسْئَلُ عَمَّا يَفْعَلُ وَ هُمْ يُسْئَلُونَ »
.
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُحِلُّوا شَعائِرَ اللَّهِ
اى مؤمنان ، حلال مدانيد نشانههاى خدا را ؛
تفسير : يعنى نسبت به چيزهائى كه خداى تعالى آن را علامات و نشان مخصوص معبوديّت و عظمت خويش قرار داده بىحرمتى مكنيد . در اين حرم محترم ، بيت اللّه شريف و جمرات و صفا و مروه و هدى و احرام و مساجد و كتب آسمانى و حدود و فرائض و احكام دينيّه و غيره همه شامل است « 1 » ؛ از جملهء اين علايم ، بعضى چيزهاى مخصوص كه متعلّق به مناسك است ، بيان مىشود ؛ چنان كه بعضى احكام محرم در آيهء گذشته مذكور گرديده است .
هامش
( 1 ) . مندرج است .