مختلف است . ابن كثير را رأى بر اين است كه ابتدا در مكّهء معظّمه از محصول مزارع و باغ واجب بود كه چيزى حصّه به مساكين و بينوايان جدا كنند . در مدينهء منوّره به سال دوّم هجرت مقدار و غيره تعيين و تفصيل يافت كه از محصول زمين للمى ( به شرطى « 1 » كه خراجى نباشد ) دهم « 2 » و از زمين آبى بيستم « 3 » حصّه واجب مىباشد . وَ مِنَ الْأَنْعامِ حَمُولَةً وَ فَرْشاً و پيدا كرد از مواشى باربردارنده و به زمين متّصل شده ؛ تفسير : حيوانات باربردار چون شتر و امثال آن ؛ و حيواناتى كه به زمين فرش ، و كوتاه قدّند چون بز و گوسفند . كُلُوا مِمَّا رَزَقَكُمُ اللَّهُ وَ لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيْطانِ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ ( 142 ) بخوريد از آنچه رزق داد به شما خدا ؛ و پيروى مكنيد قدمهاى شيطان را ؛ ( هرآئينه ) او براى شما دشمن ظاهر است . تفسير : از نعمتهائى كه حضرت احديّت عطا فرموده ، بايد مستفيد شد ؛ پيروى به قدمهاى شيطان اين است كه خواهى نخواهى بدون حجّت شرعى نعمتهاى الهى ( ج ) را بر خويش حرام كنيد ، يا آن را وسيلهء شرك و بتپرستى قرار دهيد . واضحتر از اين دشمنى شيطان چه باشد كه در اين جهان شما را از اين نعمتها بىنصيب گردانيد ؟ ! البتّه ، عذاب آن جهان ماسواى اين است . ثَمانِيَةَ أَزْواجٍ مِنَ الضَّأْنِ اثْنَيْنِ پيدا كرده هشت نر و ماده : را از گوسفند دو ؛
تفسير كابلى (فارسى) — صفحة 285
مساهمون: محمود حسن ديوبندى
ص٢٨٥
هامش
( 1 ) . به شرط آنكه
( 2 ) . يك دهم
( 3 ) . يك بيستم