وَ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ كُلًّا هَدَيْنا
و بخشيديم ابراهيم را اسحق و يعقوب ، هر يكى را از ايشان هدايت كرديم ؛
تفسير : ما ابراهيم را تنها به علم و فضل ذاتى افتخار نه بخشيديم ؛ بلكه او را هنگام پيرى فرزندى چون اسحق ، و نواسهاى « 1 » چون يعقوب ، كرامت كرديم . يعقوب همان اسرائيل است كه قوم بزرگى چون بنى اسرائيل به او منسوب مىباشد ، و هزاران پيغمبر از ميانشان مبعوث گرديد ؛ بلكه چنان كه در قرآن ، جاى ديگر ، مذكور است ، خداوند ( ج ) براى هميشه نبوّت را در نسل ابراهيم نهاده است .
وَ نُوحاً هَدَيْنا مِنْ قَبْلُ
و نوح را هدايت كرديم پيش از همه ؛
تفسير : قبلا بعض فروع ابراهيم ذكر شد ؛ اكنون بعض اصول وى مذكور مىشود ؛ زيرا ، نوح از اجداد ابراهيم است ؛ چنان كه بعد از ابراهيم كتاب و نبوّت در ذريّت وى منحصر گرديد . بعد از نوح ، نوع بشر در ذرّيّت وى منحصر ماند ؛ گويا بعد از طوفان در دنيا « آدم ثانى » بود
« وَ جَعَلْنا ذُرِّيَّتَهُ هُمُ الْباقِينَ
وَ مِنْ ذُرِّيَّتِهِ داوُدَ وَ سُلَيْمانَ وَ أَيُّوبَ وَ يُوسُفَ وَ مُوسى وَ هارُونَ
و از اولاد او راه نموديم داود و سليمان را ؛ و ايّوب و يوسف را ؛ و موسى و هارون را ؛
تفسير : به اعتبار سلطنت ظاهرى در ميان پيغمبران ، داود و سليمان باهم شبيه بودند ، و به
هامش
( 1 ) . نوادهاى