پس مكذّبان و مستهزئان از سزاى فورى كجا پناه جسته مىتوانند ؟ صرف « 1 » رحمت عامّ اوست كه گناهان را ديده فورا سزا نمىدهد . روز قيامت بلاشبهه آمدنى است . سزاى بىايمانى بدبختان را مىدهد ، كه ديده و دانسته ، به اختيار ، خويشتن را در قعر نقصان و هلاكت افگندند .
وَ لَهُ ما سَكَنَ فِي اللَّيْلِ وَ النَّهارِ وَ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ
( 13 )
و اوراست آنچه ساكن شد در شب و روز ؛ و اوست شنوا ، دانا ،
قُلْ أَ غَيْرَ اللَّهِ أَتَّخِذُ وَلِيًّا فاطِرِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
بگو : آيا غير خدا بگيرم مددگار ، كه پيدا كنندهء آسمانها و زمين است ؟ !
تفسير : در
« قُلْ لِمَنْ ما فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ »
تعميم مكان بود ؛ در
« لَهُ ما سَكَنَ فِي اللَّيْلِ وَ النَّهارِ »
به اعتبار زمانه تعميم است ؛ يعنى ، حكومت و قبضه و اقتدار او هر جا و هر وقت است ؛ تمام آن چيزها كه در شب و يا در روز زندگى را به آرامش و سكون به سر مىبرند ، و از چندين دشمن مرئى و نامرئى محفوظ و مأمون مىمانند ، اينها آثار رحمت كاملهء اوست :
« قُلْ مَنْ يَكْلَؤُكُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ مِنَ الرَّحْمنِ »
( انبياء ، ركوع 4 ) . اوست كه در خلال غلغله و هياهوى روز ، و در ظلمت و خاموشى عميق شب ، نفير خواب غنودگان را مىشنود و به حوائج و ضروريّات همه به خوبى مىداند . اكنون خود بگوئيد كه چنين پروردگارى را گذاشتن ، و امداد از ديگرى خواستن ، چه قدر غير موزون و ناشايسته است ؟ !
وَ هُوَ يُطْعِمُ وَ لا يُطْعَمُ
و او همه را رزق مىدهد و رزق داده نمىشود ؛
هامش
( 1 ) . منحصرا ، فقط