تفسير : يعنى قرآن كريم را كه بعد از تورات و انجيل براى تنبيه و هدايت آنها فرود آورده شده استوار مىگرفتند ؛ زيرا ، بدون تسليم آن « 1 » معنى صحيح تورات و انجيل اقامه شده نمىتواند ؛ « 2 » بلكه مطلب اقامت تورات و انجيل « 3 » و تمام كتب آسمانى اين است كه قرآن كريم و پيغمبر آخر الزمان قبول كرده شود كه مطابق پيشينگوئى كتب سابقه فرستاده شدهاند . گويا ، به اقامت تورات و انجيل حواله شده آگاه مىگرداند كه اگر آنها قرآن را قبول نمىكنند ، معنى آن اين است كه كتابهاى خود را نيز قبول نكرده از آن انكار مىورزند .
لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ
البتّه مىخوردند از بالاى خود و از زير پاىهاى خود ؛
تفسير : آنها را از تمام بركات زمينى و آسمانى متمتّع مىگردانيد ، و سزاى ذلّت و سوء حال و ضيق معيشت كه بنابر عصيان و تمرّد بر آنها نهاده شده بود برداشته مىشد .
مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ
از ايشان مردمانى بر راه راستاند ( ميانهرو ) ؛
تفسير : اينها آن افراد معدودند كه بنابر سعادت فطرى و اختيار نمودن راه اعتدال ، به آواز حق لبّيك گفتند ؛ مثلا ، عبد اللّه بن سلام و نجاشى پادشاه حبشه و غيره - رضى اللّه عنهم .
وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ ساءَ ما يَعْمَلُونَ
( 66 )
و بسيار از اينان ، بد است آنچه مىكنند ،
يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ
اى رسول ، برسان آنچه بر تو نازل شده از جانب پروردگار تو ،
هامش
( 1 ) . پذيرش آن
( 2 ) . نمىتواند اقامه بشود ؛
( 3 ) . مقصود از اقامه و برپاداشتن تورات و انجيل