كلمهها
الهاكم : مشغول كرد شما را . راغب گويد : لهو آنست كه انسان را از كارى كه مفيد و اهم است مشغول كند . الهاء به معنى مشغول كردن مىباشد .
تكاثر : افزون طلبى . در لغت آمده : « تكاثر القوم : كثروا و تغالبوا في الكثرة » پس تكاثر به معنى افزايش جويى است بين الاثنين بودن همه جا لازم نيست ، بعضىها آن را تفاخر گفتهاند ولى ظاهرا آن در اينجا درست نيست ، چون در اين سورهء مسئله ثروت و زراندوزى مطرح است نظير
وَ تَفاخُرٌ بَيْنَكُمْ وَ تَكاثُرٌ فِي الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ
حديد / 20 اين لفظ فقط دو بار در قرآن آمده است .
زرتم : زيارت : قصد . گويند : « زراره زيارة : قصده » طبرسى آن را آمدن به محلى بدون قصد ماندن گفته است . راغب گويد :
زُرْتُمُ الْمَقابِرَ
كنايه از مرگ است ، زمخشرى نيز چنين گفته است .
مقابر : مقبره « بفتح و كسر ميم » محل قبر را گويند جمع آن مقابر است ( قبرستان ) .
نعيم : نعمت وسيع و فراوان : « النعيم : النعمة الكثيرة » الف و لام آن شايد براى استغراق باشد .
شرحها
در اين آيات مىخوانيم : افزون طلبى و ثروت دوستى ، شما را تا مردن و رسيدن به قبرستان مشغول مىكند ولى اين خطاست ، زندگى نبايد در دنياپرستى تلف شود ، اگر علم خالص و خالى از شك داشتيد مىدانستيد كه اين كار خطاست