السواد » منظور تيره رنگى است .
نقرئك : قرائت : خواندن . قرء در اصل به معنى جمع كردن است ، خواندن را قرائت گويند كه حروف و كلمات كنار هم جمع مىشوند ، اقراء :
خوانا كردن « نقرئك » : خوانا مىكنيم تو را .
نيسرك : يسر ( بر وزن قفل ) : آسانى . تيسير : آسان كردن . « نيسّرك » :
آسان مىكنيم تو را يعنى توفيق مىدهيم به تو چنان كه در مجمع و صحاح گفته است « يسرى » مؤنث ايسر است يعنى آسانتر ، موصوف آن بايد مؤنث باشد مانند شريعت و طاعت و طريقه .
تزكى : آن از باب تفعل به معنى پاك شدن است ، منظور پاك شدن با دادن زكات فطره است بنا بر روايات .
تؤثرون : ايثار : اختيار كردن . انتخاب كردن « تؤثرون » اختيار مىكنيد
شرحها
در اين آيات ، ابتدا امر به تسبيح و تنزيه خدا شده است و اينكه آفريننده و اداره كننده اوست . قدرتى كه جهان پهناور هستى را آفريده ، آن را در راه كمال و غرض غايى پيش مىبرد و تو را خوانا خواهد كرد كه آيات وحى را از ياد فراموش نكنى و . . .
1 -
سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى
تسبيح و تنزيه ذات خدا آنست كه او را از هر بدى ، عجز ، شريك ، نياز و مانند آن پاك و منزه بدانيم ، تسبيح اسم خدا آنست كه در سخن گفتن دربارهء خدا غير خدا را به طورى كه منافى پاكى باشد با خدا قرين نكنيم و نگوئيم : غير خدا در آفرينش يا ادارهء جهان دخيل مىباشند و يا لياقت پرستش دارند . اين بالاخره