سوم - تمسّك به خدا و توبه :
شرط پذيرش توبه ، تمسّك جستن به خدا ( و پذيرش ولايت او ) ست . خداوندمى فرمايد :
إِلَّا الَّذِينَ تَابُوا وَأَصْلَحُوا وَاعْتَصَمُوا بِاللَّهِ وَأَخْلَصُوا دِينَهُمْ للَّهِ فَأُولئِكَ مَعَ الْمُؤْمِنِينَ . . . « 1 » .
« مگر آنان كه توبه كنند جبران و اصلاح نمايند و به خدا تمسّك جويند و دين خود را براى خدا خالص كنند ؛ آنها با مؤمنان خواهند بود و خداوند به افراد با ايمان ، پاداش عظيمى خواهد داد . . . »
پس بدون پذيرش ولايت خدا چگونه مىتوان به توبهاى راستين دست يافت .
چهارم - نگهدارندهاى جز خدا نيست :
الف - هنگامى كه آدمى بينديشد درمىيابد كه جز خداوند سبحان هيچكس نمىتواند او را از مهلكهها برهاند و قرآن ، اين حقيقت را در آيات گوناگون به ما ياد مىآورد شايد كه ما از اوهام شرك برهيم . پس هيچ نگهدارندهاى در برابر مشركان و فاسقان در آخرت وجود نخواهد داشت ، آن هنگام كه چهرهء همه نشان از خوارى دارد . خداوند مىفرمايد :
وَالَّذِينَ كَسَبُوا السَّيِّئَاتِ جَزَاءُ سَيِّئَةٍ بِمِثْلِهَا وَتَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ مَا لَهُم مِنَ اللَّهِ مِنْ عَاصِمٍ . . . « 2 » .
« امّا كسانى كه مرتكب گناهان شدند ، جزاى هر بدى همانند آن است ، ذلّت و خوارى چهرهء آنان را مىپوشاند و هيچ چيز نمىتواند آنها را از ( مجازات ) خدا نگه دارد . . . »
ب - در دنيا نيز هنگام فرو آمدن عذاب الهى هيچ نگهدارندهاى نيست همچنانكه وقتى عذاب بر آل فرعون نازل شد و مردى مؤمن ، ايشان را بيم داد و آن گونه كه قرآن روشن مىكند بديشان گفت :
هامش
( 1 ) - سورهء نساء ، آيهء 146 .
( 2 ) - سورهء يونس ، آيهء 27 .