« از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله آمده است كه فرمود : خداوند متعال مىفرمايد : من آرزوى هر مؤمنى كه اميدى جز من از مردم برد قطع مىكنم و جامهء خوارى در ميان مردم بر پيكر او مىپوشانم ، و او را از وصال خود به دور مىدارم و از نزديكيم بازش مىدارم پس چه كسى مرا براى برآوردن نيازهايش اميد برد و من اميد او را گسستم . « 1 » »
4 - همچنين از امام سجّاد عليه السلام آمده است كه فرمود :
« هيچكس با توسّل به خدا بىنياز نشد مگر آن كه مردم به دو نيازمند شدند . « 2 » »
دو - اعتماد به خدا
اعتماد به خدا و قدرت مطلقهء او و دعا به درگاه خداوند و چنگ زدن به مقام كبرياييش و در نتيجه تلاش با اميد فراوان به كاميابى ، يكى از مفاهيم توكّل است ، چنان كه در پارهاى از متون به شرح زير آمده است :
الف - خداوند مىفرمايد :
وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا * رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ لَاإِلهَ إِلَّا هُوَ فَاتَّخِذْهُ وَكِيلًا « 3 » .
« و نام پروردگارت را ياد كن و تنها به او دل ببند * پروردگار مشرق و مغرب هيچ خدايى جز او نيست . او را كارساز خويش برگزين . »
اينكه انسان ، خدايش را وكيل خويش بگيرد بدين مفهوم است كه خدايش را بخواند و به رحمتش اميد برد .
ب - خداوند مىفرمايد :
إِن يَنصُرْكُمُ اللَّهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ وَإِن يَخْذُلْكُمْ فَمَن ذَا الَّذِي يَنصُرُكُم مِن بَعْدِهِ وَعَلى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ « 4 » .
« اگر خدا شما را يارى كند هيچكس به شما غلبه نخواهد كرد و اگر شما را خوار دارد چه كسى
هامش
( 1 ) - بحارالانوار ، ج 68 ، ص 143 ، روايت 41 .
( 2 ) - همان ، ج 68 ، ص 155 ، روايت 69 .
( 3 ) - سورهء مزّمّل ، آيات 8 - 9 .
( 4 ) - سورهء آل عمران ، آيهء 160 .