پرستش خدا را به كمال رساندهاند و جانشان نيز با آن به كمال رسيده است - ارزشهاى ايمانى را در يك جا درمىيابيم ، اگرچه سياق اين آيات با سياق ديگر آياتى كه آنها را يادآور شدهاند تفاوت دارد ، ولى همگى از يك كانون نور مىافشانند .
دراين جا سخن از عبوديّت است كه آشكارترين تجلّيات آن تواضع مىباشد ، اينكه بر زمين ، آرام گام نهند بىهيچ تكبّر و غرورى و هيچ سرمستى و فخرى . تجلّيات اين اخلاق و الا در دادن پاسخ سلام به سخن لغو جاهلان ، جلوهگر مىشود .
امّا گوهر اين عبوديّت همان تجلّى در شب زندهداريهاى ايشان و ترس آنها از عذاب دوزخ است . در رفتار آنها تعادل رخ مىنمايد . آنها را مىبينيم كه هنگام انفاق نه زيادهروى مىكنند و نه خسّت به كار مىبرند ( كه اين خود نشان دهندهء صفت عبوديت در ميان آنهاست ، زيرا آنها تابع هدايت عقل خويش هستند و در تصميمات اقتصادى و معيشتى خويش از هوى و هوس پيروى نمىكنند . عبوديت آنها با ورود زندگى سياسيشان به ولايت الهى و تسليم نشدن در برابر طاغوت و هر خداوارهء ديگرى كه در برابر خداوند پرستش مىشود ، و نيز با تعهّد آنها نسبت به حقوق ديگران كه برجستهترين آنها محترم شمردن نفس و آبرو است ، تجلّى مىيابد .
امّا در زمينهء اجتماعى ، اين عبوديت به صورت شهادت آنها به خدا و حق و اين كه هرگز شهادت باطل نمىدهند نمود مىيابد . رفتار آنها براساس حق است و لذا مشاهده مىكنيم هنگام گذر از لغو ( و اقسام باطل اعمّ از غنا ، ناسزا ، مجادله ونظاير آن ) با كرامت مىگذرند ( و از انجام آن ابا و بلند همّتى مىورزند ) .
در زمينهء فرهنگ ، عبوديت آنها در برابر خدا با پذيرش سخن حق تجلّى مىيابد ، پس هرگاه آيات خدايى بر ايشان ياد آورده شود بدان گوش فرامىدهند و از آن بهره مىبرند و گوشهايشان را از آن فرو نمىبندند .
ايشان با تمام اينها ، پيوسته چشم به قلّه اتّكال دارند و براى فرزندان خود خواهان بهترين زندگى هستند و به درگاه خدايى دعا مىكنند كه آنها را پيشواى پرهيزكاران قرار دهد ( اوج پرهيزكارى ) .
آنها در پرتو صبر توفيق اين همه ايمان را يافتند . آيا چنين نيست كه صبر براى
ايمان زيربناى شريعت (فارسى) — صفحة 54
مساهمون: آژير
ص٥٤