فرمانبر خدا هستند و آنها همگى جز ابليس به سجده افتادند و تنها ابليس از سجده روى برتافت . خداوند مىفرمايد :
فَسَجَدَ الْمَلَائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ * إِلَّا إِبْلِيسَ اسْتَكْبَرَ . . . « 1 » .
« همهء فرشتگان سجده كردند * مگر ابليس كه بزرگى فروخت و از كافران شد . . . »
ب - شايد افتخار او به اين كه از آتش آفريده شده است ، ( زيرا ابليس در اصل ، جنّ است ) او را به استكبار كشاند . خداوند مىفرمايد :
وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ كَانَ مِنَ الْجِنِّ . . . « 2 » .
« و آنگاه كه به فرشتگان گفتيم آدم را سجده كنيد همه جز ابليس كه از جن بود و از فرمان پروردگارش سر بتافت سجده كردند . . . »
پ - او عدم اطاعتِ امر به سجده را به صراحت كامل ، بيان كرد ، خداوند دراين باره مىفرمايد :
وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ أَبَى « 3 » .
« و آنگاه كه به فرشتگان گفتيم كه آدم را سجده كنيد جز ابليس كه سرپيچى كرد سجده كردند . »
ت - هيچيك از فرشتگان ، باقى نماند ، مگر آن كه از سر فرمانبرىِ امر الهى در برابر آدم به سجده افتاد ( اگرچه آنها در آغاز از حكمت خلقت انسان ، پرسش كرده بودند ) . خداوند مىفرمايد :
فَسَجَدَ الْمَلائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ * إِلَّا إِبْلِيسَ أَبَى . . . « 4 » .
« فرشتگان همگى سجده كردند * مگر ابليس كه سرباز زد كه با سجده كنندگان باشد . . . »
ث - ابليس به عظمت خداوند ، ننگريست ، و همچنين اطاعت بىچون و چرا از فرمان خداوند سبحان را بدون هيچ گونه مجادلهاى بر نتابيد و همچنين اطاعت
هامش
( 1 ) - سورهء ص ، آيات 73 - 74 .
( 2 ) - سورهء كهف ، آيهء 50 .
( 3 ) - سورهء طه ، آيهء 116 .
( 4 ) - سورهء حجر ، آيات 30 - 31 .