« اى كسانى كه ايمان آوردهايد ! چون به نماز برخاستيد صورت و دستهايتان را تا آرنج بشوئيد و سر و پاهايتان را تا مفصل ( بر آمدگى پشت پا ) مسح كنيد و اگر جنب بوديد خود را پاك سازيد . . . »
ب - از احكام نماز نيز تسبيح است كه خداوند مىفرمايد :
وَسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَأَصِيلًا * هُوَ الَّذِي يُصَلِّي عَلَيْكُمْ وَمَلَائِكَتُهُ . . . « 1 » .
« و هر بامداد و شبانگاه تسبيحش گوييد * اوست كه خود و فرشتگانش بر شما درود مىفرستند . . . »
پ - اعتدال ميان بلند خواندن و زمزمهء نماز نيز از ديگر ويژگيهاى آن است . خداوند مىفرمايد :
. . . وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا وَابْتَغِ بَيْنَ ذلِكَ سَبيلًا « 2 » .
« . . . صدايت را به نماز بلند نكن و نيز صدايت را بدان آهسته نكن و ميان اين دو راهى برگزين . »
ت - خداوند اوقات نماز را روشن كرده آنجا كه فرمايد :
أَقِمِ الصَّلَاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلَى غَسَقِ اللَّيْلِ وَقُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُوداً « 3 » .
« از هنگام زوال خورشيد ( هنگام ظهر ) تا آنگاه كه تاريكى شب فرا مىرسد نماز را برپاى دار و نيز نماز صبحگاه را ، چرا كه نماز صبحگاه مشهود ( فرشتگان شب و روز ) است . »
پس نماز در اصل شريعت سه وقت دارد كه پنج فريضه در آن به جاى آورده مىشود و هركس آن را پنج وقت قرار دهد كارى نيكوتر به جاى آورده است كه نخستين آن هنگام ظهر و عصر و سومين آنها همزمان با فجر ( نماز صبح ) و ميان آن دو نماز مغرب و عشاء هنگام تاريكى شب است .
ث - در نيمهء شب ، قرآن ، مسلمانان را به شب زندهدارى فراخوانده است در حالى كه آن را بر پيامبر و پيشينهداران امّت ، فرض كرده است . خداوند مىفرمايد :
يَا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ * قُمِ اللَّيْلَ إِلَّا قَلِيلًا « 4 » .
هامش
( 1 ) - سورهء احزاب ، آيات 42 - 43 .
( 2 ) - سورهء اسراء ، آيهء 110 .
( 3 ) - سورهء اسراء ، آيهء 78 .
( 4 ) - سورهء مزّمّل ، آيات 1 - 2 .