و بدين ترتيب درمىيابم كه او بر من نعمت نهاده و من ، شكر او را به جاى مىآورم . « 1 » »
دوم - چرا آنها شكر خداى را به جا نمىآورند
؟ الف - به رغم فراوانى نعمتهاى الهى براى بشر ، باز آنها خداى خود را سپاس نمىگزارند . خداوند مىفرمايد :
وَمَا ظَنُّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَشْكُرُونَ « 2 » .
« آنها كه به خدا افترا مىبندند ، دربارهء ( مجازات ) روز رستاخيز ، چه مىانديشند ؟ ! خداوند نسبت به همهء مردم فضل ( و بخشش ) دارد ، امّا اكثر آنها شكرگزارى نمىكنند . »
ب - مؤمن ، از آنجا كه به فضل خدايش شاد مىشود ، شكر فضل خداوندى را به جاى مىآورد ، در حالى كه غير مؤمن ، هرگز گنجايش نعمتهاى الهى را ندارد و آنها را درك نمىكند ، در نتيجه خداوند را شكر نمىگزارد ، بلكه از نعمتها نيز استفاده نمىكند و توان انتفاع از آنها را ندارد . خداوند مىفرمايد :
. . . إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَايَشْكُرُونَ « 3 » .
« . . . خدا به مردم ، نعمت مىدهد ولى بيشتر مردم شكر نعمت به جاى نمىآورند . »
پ - زندگى بدست خداوند متعال است از همين رو ما بايد خداى بزرگ را براى آن سپاس بگزاريم . اين چنين مفاهيم فضل خداوندى در ارزش شكر ، تجلّى مىيابند و اين ارزش ، عملًا در توحيد خداوندى و در دعوت او نمايان مىشود . خداوند مىفرمايد :
اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ وَالنَّهَارَ مُبْصِراً إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَايَشْكُرُونَ « 4 » .
هامش
( 1 ) - بحارالانوار ، ج 68 ، ص 43 ، روايت 42 .
( 2 ) - سورهء يونس ، آيهء 60 .
( 3 ) - سورهء بقره ، آيهء 243 .
( 4 ) - سورهء غافر ، آيهء 61 .