« آنان كه عرش را حمل مىكنند و آنان كه بر گرد آن هستند به ستايش پروردگارشان تسبيح مىگويند . . . »
چه صفت با فضيلت و والايى است كه خداوند را به همراه فرشتگان ارجمندش ، تسبيح گوييم تا ياد ما با ياد آنها اوج گيرد .
چ - برخى از مردم گمان مىكنند كه فرشتگان ، بخشى از الوهيّت خداوندى هستند . حتّى برخى از مسلمانان ، تحت تأثير اين انديشه كه در ميان فلاسفهء يونان باستان ، شيوع داشت قرار گرفتند ، و برخى از نصوص متشابه را براى پشتيبانى از اين انديشه به كار مىزدند ، در حالى كه امامان اهلبيت عليهم السلام پيوسته در برابر اين انديشهها ايستادگى مىكردند ، حديث زير ، نمونهاى از اين رويارويى است :
احمد بن ادريس به نقل از محمّد بن عبدالجبّار به نقل از صفوان بن يحيى آورده است كه گفت ابو قرّهء محدّث از من خواست كه او را نزد امام رضا عليه السلام ببرم ، من نيز از امام ، اجازهء ملاقات خواستم و امام ، اجازه فرمودند . او به خدمت امام عليه السلام رسيد و دربارهء حلال و حرام ، پرسشهايى را مطرح كرد و آنگاه به حضرت عرض كرد : آيا اقرار مىكنى كه خداوند محمول است ؟ امام رضا عليه السلام فرمود :
« هر محمولى مفعولٌ به است و به ديگرى اضافه مىشود و نيازمند است و واژهء محمول ، ازنظر لفظ واژهء كاستى و نقص است . و حامل ، فاعل است و آن در لفظ ، ستايش است ، و همچنين است واژههاى فوق و تحت و اعلى و اسفل ، خداوند فرموده است : وَللَّهِ الْأَسْماءُ الْحُسْنَى فَادْعُوهُ بِهَا و در كتب خود نفرموده است كه او محمول است بلكه فرموده است در خشكى و دريا حامل است و آسمانها و زمين را نگه داشته است تا تزلزل نيابند و هر چيزى جز خداوند محمول ( و نيازمند ) است ، و از هيچكس كه به خدا و عظمت او ايمان آورده شنيده نشده است كه در دعاى خود بگويد : يا محمول .
ابوقرّه گفت : خداوند فرموده است : وَيَحْمِلُ عَرْشَ رَبِّكَ فَوْقَهُمْ يَوْمَئِذٍ ثَمَانِيَةٌ و نيز فرموده است : الَّذِينَ يَحْمِلُونَ الْعَرْشَ .
امام رضا عليه السلام فرمود : عرش ، خدا نيست ، عرش اسم علم و قدرت است و در
ايمان زيربناى شريعت (فارسى) — صفحة 383
مساهمون: آژير
ص٣٨٣