براى ما آسان مىسازد . بر حسب اين حديث شريف ، تسليم بايد در برابر خدا و پيامبران او باشد :
ابوبصير مىگويد : از امام صادق عليه السلام دربارهء اين آيهء شريفه : إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلَّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيماً « 1 » پرسش كردم . امام عليه السلام فرمود :
« صلاة از آن پيامبر و تسليم در هر آنچه به ارمغان آورده از آن اوست . « 2 » »
چهارم - تسليم در برابر حق نه سنّتها :
1 - تسليم در برابر خدا و رسالتى كه آن را فروفرستاده است و ارزشهاى حقّى كه در آن وجود دارد ( جز آيينهايى كه خداوند ، دليلى بر آنها فرونفرستاده ) ، همان گوهر توحيد و روح آموزشهاى الهى و خاستگاه آزادى از جمود ، تقليد ، دنبالهروى و در نتيجه از همهء بتهايى كه در برابر پيشرفت ، تحوّل و تكامل انسان مانع ايجاد مىكنند مىباشد و بدون رسيدن به اين سطح از توحيد ، آدمى به حق ره نمىيابد ، زيرا اين عوامل ، مانع رسيدن او به حقايق هستند . آيات سورهء بقره اين بينش را يادآورى مىكنند و از داستان « قبله » مثال مىآورد كه در آغاز به سمت مسجدالاقصى بوده است ، سپس به سوى مسجدالحرام ، تغيير مىيابد و اين اعتراض گروهى را برمىانگيزد كه قرآن آن را بيان مىدارد . خداوند سبحان مىفرمايد :
سَيَقُولُ السُّفَهَاءُ مِنَ النَّاسِ مَا وَلَّاهُمْ عَن قِبْلَتِهِمُ الَّتِي كَانُوا عَلَيْهَا قُلْ للَّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ يَهْدِي مَن يَشَاءُ إِلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ « 3 » .
« از مردم ، آنان كه كم خردند ، خواهند گفت : چه چيز آنها را از قبلهاى كه روبه روى آن مىايستادند برگردانيد ؟ بگو : مشرق و مغرب از آنِ خداست و خدا هركس را كه بخواهد به راه راست هدايت مىكند . »
هامش
( 1 ) - سورهء احزاب ، آيهء 56 .
( 2 ) - بحارالانوار ، ج 2 ، ص 204 .
( 3 ) - سورهء بقره ، آيهء 142 .