و سبكسر گردانند . »
11 - در سورهء فاطر ، آنجا كه خداوند بندگانش را از پايان غفلت از وعدهء الهى بر حذر مىدارد ، نشانههاى خود را در كائنات و در جان ايشان به ياد آنها مىآورد ، در آغاز سوره به دو عامل هشدارشان مىدهد : غفلت از وعدهء الهى و فريفتگى به دنيا و شيطان . خداوند مىفرمايد :
. . . إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا وَلَا يَغُرَّنَّكُم بِاللَّهِ الْغَرُورُ « 1 » .
« . . . وعدهء خدا حق است . زندگى دنيا شما را نفريبد و آن شيطان فريبنده به ( كَرَم ) خدا مغرورتان نگرداند . »
12 - در آيهاى مشابه ، همين واژگان را در اواخر سورهء لقمان پس از هشدار دادن از روز رستخيز مىبينيم ، همچنين آيهء همانندى را در سورهء غافر مىيابيم . خداوند متعال پس از آن كه به پيامبرانش وعده مىدهد كه در زندگى دنيا و هنگام حضور گواهان در روز قيامت ، ياريشان خواهد رساند ، به پيامبر دستور مىدهد از آنجا كه اين وعده ، حق است شكيبايى در پيش گيرد . خداوند مىفرمايد :
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ . . . « 2 » .
« صبر كن كه وعدهء خدا حق است و براى گناهت استغفار كن . . . »
13 - آنگاه پروردگار ، سرنوشت كافرانى را كه پيامبران را باور نكردند در روز رستاخيز براى رسولش بيان مىدارد ، و بار ديگر به او دستور مىدهد صبر در پيش گيرد . خداوند مىفرمايد :
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ فَإِمَّا نُرِيَنَّكَ بَعْضَ الَّذِي نَعِدُهُمْ أَوْ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَإِلَيْنَا يُرْجَعُونَ « 3 » .
« پس صبر كن ، البتّه وعدهء خدا راست است . يا بعضى از آن چيزها را كه به آنها وعده دادهايم به تو نشان مىدهيم يا تو را بميرانيم و آنها به نزدما باز گردانيده شوند . »
هامش
( 1 ) - سورهء فاطر ، آيهء 5 .
( 2 ) - سورهء غافر ، آيهء 55 .
( 3 ) - سورهء غافر ، آيهء 77 .