وسعت دهد و مىشود منظور وسعت در مكان و زرق و كار و امثال آن نيز باشد .
يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجاتٍ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
.
منظور از ترفيع درجه ، مقرب بودن در نزد خداوند است معلوم مىشود كه منظور ، علماء مؤمن مىباشند و گرنه عالم كافر درجهاى پيش خدا ندارد ، پس مؤمنان به دو گروه تقسيم مىشوند ، مؤمن عالم و مؤمن غير عالم .
مؤمنان عالم در تقرّب به خدا از مؤمنان غير عالم درجاتى بالاتر هستند اين قسمت از آيه مقام عالم مؤمن را به خوبى روشن مىكند كه خود راه توحيد را دانسته و ديگران را نيز راهنمايى مىكند .
در مجمع از جابر بن عبد اللَّه از رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله نقل كرده كه فرمود :
فضل عالم بر شهيد يك درجه است ، فضل شهيد بر عابد يك درجه است ، فصل پيامبر بر عالم يك درجه است ، فضل قرآن بر سائر سخنان مانند فضل خدا بر خلق است فضل عالم بر ديگران ، مانند فضل من بر كمترين آنهاست .
از حضرت صادق عليه السّلام نقل شده :
« قال اذا كان يوم القيامة جمع اللَّه عزّ و جل الناس في صعيد واحد و وضعت الموازين فتوزن دماء الشهداء مع مداد العلماء فيرجح مداد العلماء على دماء الشهداء » .
« 1 » ناگفته نماند : اين قسمت از آيه خود مطلب مستقلى است و رابطهء آن با صدر آيه شايد آن باشد كه شما در صورت مراعات اين دستورها از علماء مؤمنين و صاحب درجات خواهيد بود و جمله
أَنَّ اللَّهَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
تأكيد اين مطلب مىباشد .
« يرفع » در همه قرآنها با كسر عين نوشته شده و در آن صورت مانند
هامش
( 1 ) بحار ج 2 / 15 كتاب العلم باب 8 از امالى صدوق .