ابن عباس گفته : آنچه آن حضرت پنهان كرد و نگفت خلافت ابو بكر و عمر بعد از آن حضرت بود كه ترسيد افشا شود .
ناگفته نماند : هيچ يك از اين دو قانع كننده نيست ، دغدغه خاطر را از بين نمىبرد ، اين دو گفته ظاهرا بسيار سبك است .
از آيه همين قدر معلوم مىشود : آن زن راز را بزن ديگرى گفته است و آيه بعدى حاكى است كه آن دو شروع به توطئه بر عليه پيامبر كردهاند ، اما آن حديث چه بوده خدا مىداند و نيز به نظر مىآيد : مطلب اين آيه غير از مطلب آيه
لِمَ تُحَرِّمُ ما أَحَلَّ اللَّهُ
است .
4 -
إِنْ تَتُوبا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُما وَ إِنْ تَظاهَرا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلاهُ وَ جِبْرِيلُ وَ صالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمَلائِكَةُ بَعْدَ ذلِكَ ظَهِيرٌ
خبر « ان » محذوف است نظير : « ان تتوبا الى اللَّه فهو حق » آن وقت در بيان علّت آن فرموده
فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُما
زيرا كه قلب شما از حق منحرف شده است تعبير با قلوب و ارادهء تثنيه ، استعمال معروف است مخصوصا با اضافه به « كما » كه مطلب را روشن مىكند .
شيعه و اهل سنت شك ندارند در اينكه مراد از صيغهء تثنيه در « قلوبكما تظاهرا » عايشه و حفصه است ، در كشاف از ابن عباس نقل شده : از عمر بن الخطاب پرسيدم آن دو زن كه بر عليه پيغمبر به همديگر كمك كردند كيستند ؟ گفت عايشه و حفصه بودند ، مرحوم طبرسى آن را از صحيح بخارى نقل كرده است » حلبى در جلد سوم سيرهء خويش در ضمن نقل حالات حفصه آن را نقل مىكند و نيز در تفسير كشاف و تفسير خازن و تفسير نسفى و صحيح ترمذى جلد پنجم كتاب تفسير باب شصت و شش و جاهاى ديگر نقل شده است ، تفسير برهان آن را از امالى شيخ نقل مىكند .