در نزد خدا يكى است .
وَ مَنْ يَفْعَلْهُ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَواءَ السَّبِيلِ
.
ضمير « يفعله » راجع است به اسرار كه از « تسرون » فهميده مىشود ،
سَواءَ السَّبِيلِ
اضافه صفت بر موصوف و تقدير آن « السّبيل المستوى » است ، « سواء » منصوب است به تقدير « عن » يعنى : « ضل عن سواء السبيل » .
2 -
إِنْ يَثْقَفُوكُمْ يَكُونُوا لَكُمْ أَعْداءً وَ يَبْسُطُوا إِلَيْكُمْ أَيْدِيَهُمْ وَ أَلْسِنَتَهُمْ بِالسُّوءِ
.
يعنى اظهار مودت از جانب شما فائدهاى ندارد ، اگر شما را به دست آورند دشمن خدا خواهند بود ، دست باز كردن ، به معنى كشتن و اسير كردن ، زبان باز كردن به معنى فحش و ناسزا گفتن است .
وَ وَدُّوا لَوْ تَكْفُرُونَ
.
منظور از « ودوا » مستقبل است به علّت حتيم بودن به صيغهء ماضى آمده ، « لو » به معنى « تمنّى » مىباشد مشركان مكه براى بر گرداندن مسلمانان به كفر بيشترين تلاش را مىكردند .
3 -
لَنْ تَنْفَعَكُمْ أَرْحامُكُمْ وَ لا أَوْلادُكُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ
.
يعنى : ارحام و اولادى كه به خاطر آنها به اسلام خيانت كرده و به مشركان مودت مىورزيد ، در قيامت به شما فائدهاى ندارند و از آتش رهايتان نخواهند كرد .
يَفْصِلُ بَيْنَكُمْ
خدا ميان شما و آنها جدايى مىافكند ، نظير :
فَإِذا نُفِخَ فِي الصُّورِ فَلا أَنْسابَ بَيْنَهُمْ يَوْمَئِذٍ . . .
مؤمنون / 101 .
قرآن حاكى است : چون واقعيات و سرائر در آخرت آشكار شود ، اسباب و وسائل دنيوى قطع مىگردند :
وَ رَأَوُا الْعَذابَ وَ تَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْأَسْبابُ
بقره / 166
وَ اخْشَوْا يَوْماً لا يَجْزِي والِدٌ عَنْ وَلَدِهِ وَ لا مَوْلُودٌ هُوَ جازٍ عَنْ والِدِهِ شَيْئاً
لقمان / 33 .