شرك و كفر بود ، لذا خداوند در اين آيات مؤمنان را مخاطب قرار داده كه شما مانند آنها نباشيد ، خدا را فراموش نكنيد ، فكر كنيد كه براى فرداى آخرت چه چيز اندوختهايد .
آن وقت با ذكر عدهاى از اسماء حسنى روشن مىكند كه همه خيرات و فضائل ، متمركز در خداست و او واقعيت همه كمالات مىباشد جز او معبودى نيست ، ملك ، قدوس ، سلام ، مؤمن ، مهيمن و جبار است ، همه چيز از او و در اختيار و تحت ارادهء اوست . و در همين رابطه ميفرمايد :
لَوْ أَنْزَلْنا هذَا الْقُرْآنَ عَلى جَبَلٍ . . .
18 -
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ لْتَنْظُرْ نَفْسٌ ما قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ
يعنى بترسيد از خدا ، مبادا كه مانند يهود و منافقان باشيد ، تقوى ، دورى از محرمات خداست از جمله اجتناب از ترك واجبات .
وَ لْتَنْظُرْ . . .
مطلب بسيار عالى و عبرتانگيز است تعبير از روز آخرت با « غد » حاكى از نزديك بودن آن مىباشد :
إِنَّهُمْ يَرَوْنَهُ بَعِيداً وَ نَراهُ قَرِيباً
معارج / 6 ،
اتَّقُوا اللَّهَ
امر مجدد به تقوى است
إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ . . .
تعليل مطلب مىباشد ، از حضرت موسى بن جعفر صلوات اللَّه عليه نقل شده :
« قال ليس منا من لم يحاسب نفسه في كل يوم فان عمل حسنا استزاد اللَّه و ان عمل سيئا استغفر اللَّه منه و تاب اليه »
« 1 » .
19 -
وَ لا تَكُونُوا كَالَّذِينَ نَسُوا اللَّهَ فَأَنْساهُمْ أَنْفُسَهُمْ أُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ
.
در حد تأكيد براى آيه قبل است ، نسيان خدا نسيان آدم است نفس خود
هامش
( 1 ) كافى باب محاسبة عمل باب 2 .