سعير : آتش افروخته . « سعر النار و الحرب : اوقدهما و اشعلهما » .
حسرات : حسرت : اندوه و غم . در مجمع البيان فرموده : « الحسرة : شدّة الحزن على ما فات » جمع آن حسرات است ، آن در آيه مفعول له « تذهب » مىباشد .
شرحها
در اين آيات روشن شده كه خداوند آسمانها و زمين را آفريده و ملائكه را واسطه فيض و تمشيت امور جهان قرار داده است . ملائكه داراى ابعادى از قدرت و توانايى هستند ، بعضى دو جور كار توانند ، بعضى سه جور ، بعضى چهار جور بعضى بيشتر . ( و اللَّه اعلم ) آن گاه بيان شده كه هيچ كسى در جهان جلو قدرت و مشيت خدا را نتواند گرفت ، جز خدا روزى دهندهاى نيست ، وعدهء خدا و قيامت حتمى است ، بندگان نبايد فريب شيطان را بخورند ، آن روز كافران در عذاب و مؤمنان در بهشت خواهند بود ، اى پيامبر خودت را براى كافران غصّه مرگ مكن .
1 -
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ الْحَمْدُ لِلَّهِ فاطِرِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
.
تفسير
بِسْمِ اللَّهِ . . .
در سورهء حمد مشروحا آمده است . سورههاى حمد ، انعام ، كهف ، سبأ و فاطر ، همه با
الْحَمْدُ لِلَّهِ
آغاز شدهاند ، اين نيست مگر براى آنكه فرستادن سوره و بيان حقائق و هدايت بندگان از نعمتهاى بسيار بزرگ خداوند است و شكر نعمت بر بندگان واجب مىباشد . خلقت آسمانها و زمين از جملهء آنهاست . سماوات شامل هر آنچه در بالا و ارض شامل هر آنچه در زير پاست . در سورهء حمد دربارهء « الحمد للَّه » سخن گفته شد .
جاعِلِ الْمَلائِكَةِ رُسُلًا أُولِي أَجْنِحَةٍ مَثْنى وَ ثُلاثَ وَ رُباعَ
.