استفهام براى تعجب است يعنى در اين سخن كه مىگويد : آخرت هست .
آيا به خدا دروغ بسته و يا اختلال مشاعر دارد ؟ در جواب فرموده نه بلكه آنها در عذاب خواهند بود و در ضلالت بعيد به سر مىبرند .
به جا بود كه بفرمايد : « بل هم فى العذاب » ولى آمدن
الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ
براى آنست كه ضلالت و عذاب در اثر عدم ايمان به آخرت مىباشد .
9 -
أَ فَلَمْ يَرَوْا إِلى ما بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَ ما خَلْفَهُمْ مِنَ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ إِنْ نَشَأْ نَخْسِفْ بِهِمُ الْأَرْضَ أَوْ نُسْقِطْ عَلَيْهِمْ كِسَفاً مِنَ السَّماءِ
چون انكار آنها از روى عناد و استكبار بود نه از روى منطق و دليل ، لذا در اين آيه بيم داده شدهاند كه از خدا بترسيد و از عناد دست برداريد و گرنه خداوند بر شما محيط است ، و مىتواند شما را ذليل گرداند .
ما بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَ ما خَلْفَهُمْ . . .
در بيان آنست كه آسمان و زمين از هر طرف آنها را احاطه كرده و آنها محاطند ، خدا مىتواند تكههاى آسمان را بر آنها فرود آورد و يا آنها را در زمين فرو برد .
إِنَّ فِي ذلِكَ لَآيَةً لِكُلِّ عَبْدٍ مُنِيبٍ
آدم توبه كار و منصف با ديدن آسمان و زمين . مىداند كه او در حيطه خداست امكان سنگباران يا فرو رفتن در زمين وجود دارد ، ولى آنها چون منيب نيستند و مستكبر هستند ، اين سخن بر ايشان آيه و عبرت نيست .