كسى در مال شما شريك هست كه شما و او در تصرف در آن مال مستقل و برابر باشيد ؟ و از آنها بترسيد همانطور كه از انسانهاى آزاد مانند خود ، مىترسيد ؟
البته اين ناشدنى است ، همچنين شريك شدن مخلوقى با خداى خالق ، ناشدنى است . آرى آيات خود را اين چنين بيان مىكنيم براى آنان كه تعقل مىكنند .
مِنْ أَنْفُسِكُمْ
نشان كه اين مثل از خود شما و از حالات شما گرفته شده است ، « انتم » شامل مالكان و بردگان هر دو است ، منظور از « انفسكم » انسانهاى آزاد است .
29 -
بَلِ اتَّبَعَ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَهْواءَهُمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ فَمَنْ يَهْدِي مَنْ أَضَلَّ اللَّهُ وَ ما لَهُمْ مِنْ ناصِرِينَ
.
يعنى مطالبى كه گفته شد همه حق است ليكن ظالمان از هواهاى نفسانى اطاعت مىكنند لذا در مقام انكار مىآيند ، پيروى از اهواء نيز روى استدلال و برهان نيست بلكه بدون علم و بدون مدرك است .
حق آنست كه خدا اضلالشان كرده است ، ديگر راهنمايان نخواهند داشت و ياران و شفاعتگرانى پيدا نخواهند كرد .
مراد از
أَضَلَّ اللَّهُ
اضلال ابتدايى نيست ، بلكه نتيجه و پيامد ظلمشان است چنان كه از « ظلموا » در صدر آيه روشن مىشود ، به طور مكرر در كلام اللَّه ديده مىشود كه :
إِنَّ اللَّهَ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ
.