اين جمله تأكيد صدر آيه است ، در اينجا بعضى اشكال كرده و گفتهاند :
لفظ « اهون » دلالت مىكند كه ابتداى آفرينش براى خدا صعوبت داشته است و اين منافى قدرت مطلقهء خدا مىباشد
وَ ما كانَ اللَّهُ لِيُعْجِزَهُ مِنْ شَيْءٍ فِي السَّماواتِ وَ لا فِي الْأَرْضِ
فاطر / 44 .
جواب آنست كه « اهون » فقط آن را مىرساند كه اعمال قدرت و سرمايهگذارى در اعادهء آفرينش كمتر از اولى است و اين يك امر بديهى و آشكار است ، نه اينكه : اعاده آسانتر است پس اولى فاقد آسانى بود .
مراد از مثل در
وَ لَهُ الْمَثَلُ الْأَعْلى فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
مطلق صفت كمال است يعنى هر وصف كمالى از قبيل حيات ، قدرت ، علم ، ملك ، جود ، كرم عظمت ، كبرياء كه چيزى در آسمانها و زمين با آنها متصف است ، بالاتر آن و كاملتر آن براى خداست ، زيرا همهء اين اوصاف براى ديگران از جانب خدا افاضه شده است پس كاملتر آنها مال خداست .
على هذا اين جمله تعليل
وَ هُوَ أَهْوَنُ عَلَيْهِ
است خلاصهء سخن اين مىشود : اعادهء شىء نسبت به ابتداى آن در نزد مردم آسان است پس در نزد خدا آسانتر است زيرا كه اوصاف كاملتر مال خداست .
وَ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ
تعليل مثل اعلى است يعنى تنها اوست توانا و حكيم واقعى ، اگر مثل اعلى براى او نباشد به عزت و حكمت او خلل وارد مىشود حال آنكه چنين نيست ( استفاده از الميزان ) .
28 -
ضَرَبَ لَكُمْ مَثَلًا مِنْ أَنْفُسِكُمْ هَلْ لَكُمْ مِنْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ مِنْ شُرَكاءَ فِي ما رَزَقْناكُمْ فَأَنْتُمْ فِيهِ سَواءٌ تَخافُونَهُمْ كَخِيفَتِكُمْ أَنْفُسَكُمْ كَذلِكَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ
.
اين آيه مثلى است در زمينهء اينكه : مخلوق خدا نمىتواند شريك خدا در خلقت يا در ارادهء جهان باشد ، خلاصهء مثل چنين است ، آيا از بردگان شما