برگردانده مىشوند .
حيوان : ( بر وزن ضربان ) مجمع البيان از ابو عبيده نقل مىكند كه حيوان و حيات هر دو به يك معنى هستند . در اقرب الموارد نقل شده : حيوان حياتى است كه مرگ به دنبال ندارد .
فلك : كشتى . آن در مفرد و جمع به كار مىرود و با قرينه معلوم مىشود كه مراد جمع است يا مفرد ، نظير
وَ تَرَى الْفُلْكَ مَواخِرَ فِيهِ
.
آمن : ايمن ، محل امن ( ذا امن ) .
يتخطف : خطف : ربودن . راغب قيد سرعت را اضافه كرده است در اقرب آمده : « خطفه خطفا : استلبه بسرعة » .
مثوى : جايگاه . اقامتگاه ( ثواء : اقامت ) .
شرحها
در اين آيات تناقضات حالات مشركان مطرح شده است ، بدين صورت كه چون از آنها بپرسى آسمانها و زمين را چه كسى آفريده است ؟ آب را از آسمان كدام كس مىفرستد و زمين را زنده مىكند ؟ در جواب گويند : اللَّه .
و نيز چون سوار در كشتى شوند و احتمال غرق شدن بدهند به خدا روى آورده و از او مدد مىخواهند .
با همهء اينها به بتها ستايش مىكنند و از آنها استعانت مىجويند با آنكه مىبينند مكه را خدا براى آنها حرم امن كرده است نه بتها را ، آرى اين گونه اشخاص ستمكارترند و جايگاهشان آتش مىباشد ، آن گاه در آخر آيه فرموده :
هر كه در راه ما تلاش كند به راههاى سعادت هدايتش خواهيم كرد كه او