12 -
يَدْعُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَضُرُّهُ وَ ما لا يَنْفَعُهُ ذلِكَ هُوَ الضَّلالُ الْبَعِيدُ
.
يعنى : وقتى كه از دين برگشت و مشرك شد جز خدا اصنام را به يارى مىطلبد ، اصنامى كه فاقد شعور هستند نمىتواند به او ضررى بزنند يا نفعى برسانند اين گمراهى و بيراهه رفتن شديد است ، كه از حق روى گرداند و به معبودهاى بىجان روى آورد .
13 -
يَدْعُوا لَمَنْ ضَرُّهُ أَقْرَبُ مِنْ نَفْعِهِ لَبِئْسَ الْمَوْلى وَ لَبِئْسَ الْعَشِيرُ
.
گويند : اين آيه راجع به قيامت است ، « يدعوا » به معنى « يقول » مىباشد ،
لَمَنْ ضَرُّهُ . . .
مقول قول است يعنى اين شخص در روز قيامت معبود خود را چنين توصيف مىكند و مىگويد : صنمى كه ضررش نزديكتر از نفعش است ، بد دوست و بد مصاحب است ( الميزان ) طبرسى فرموده : عرب به آنچه نخواهد شد گويد : اين بعيد است ، نفع بت بعيد است زيرا كه نخواهد شد ، على هذا به مناسب بعيد بودن نفع ، گفته شده : ضررش اقرب است . الميزان گويد علّت اقرب بودن ضرر همانست كه مىبيند عبادت آن سبب عذاب خالد شده است .
14 -
إِنَّ اللَّهَ يُدْخِلُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ ما يُرِيدُ
.
پس از آنكه حال سه گروه يعنى پيشوايان ستمگر و پيروان كور كورانه آنها و گروه مذبذب ، در آيات گذشته بررسى شد و حكم سعير ، عذاب حريق و خسران مبين دربارهء آنها جارى گرديد ، در آيه حالات مؤمنان و اهل عمل با چنين طراوت عالى بيان گرديده است و در ذيل آيه فرموده :
إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ ما يُرِيدُ
خدا ارادهء خويش را عملى مىكند و از آن عاجز نيست ، وصف انهار بهشتى در سورهء بقره آيهء 25 گفته شد و در سورهء قتال خواهد آمد .