تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير احسن الحديث (فارسى) — صفحة 417

مساهمون:

ص٤١٧
ملحق شويد و در زندان ماديات زندانى نشويد . 15 -
وَ أَلْقى فِي الْأَرْضِ رَواسِيَ أَنْ تَمِيدَ بِكُمْ وَ أَنْهاراً وَ سُبُلًا لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ
رقم ديگرى از مواهب خدايى و نظم متقن جهان است و آن اينكه خدا كوه‌هاى ثابت را در روى زمين آفريده تا اضطراب زمين و بالا و پائين شدن پوستهء آن را مهار كنند و در روى زمين نهرها قرار داد تا آبها جابجا شوند . وجود نهرها در اثر وجود كوه‌ها است ، هكذا اگر زمين همه جا مانند كوه‌هاى همچون ديوار بود و راه‌ها نبودند ، نقل و انتقال ميسر نبود ، اينها همه حاكى از مشيت خدا و نظم متقن جهان است ، راهها اعم است از راههاى طبيعى يا آنچه بدست انسان ساخته شده است « انهارا » تقديرش « و جعل لكم انهارا » است ، « سبلا » عطف است بر « انهار » ، مراد از « تهتدون » ظاهرا هدايت يافتن و رسيدن به مناطق مختلف زمين است و شايد مراد هدايت يافتن به توحيد باشد . « ان تميد » تقديرش « كراهة ان تميد » است . لفظ
أَنْ تَمِيدَ بِكُمْ
در رابطه با جبال در اين آيه و در سورهء انبياء / 31 و در سورهء لقمان / 10 نيز آمده است ، در نهج البلاغه خطبه اول فرموده : « و وتد بالصخور ميدان ارضه » در اين زمينه در نكته‌ها توضيح خواهيم داد در روايات آمده : « ان اللَّه جعل الأئمة اركان الارض ان تميد باهلها » و آن از باب تطبيق است كه ائمهء اطهار صلوات اللَّه عليهم اركان هدايت در زمين هستند . 16 -
وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ
نمونهء ديگرى از نظام جهان است « علامات » عطف است بر « انهارا » و تقدير آن : « و جعل لكم علامات » است ، منظور از علامات همهء نشانه‌ها ، حاملها ، تابلوها ، شاخصها و امثال آنهاست ، اگر در مسئلهء علامتها و بهره‌هايى كه انسان از آنها مىبرد دقت كنيم خواهيم ديد كه زندگى بدون آنها در غايت اشكال خواهد