مرتكبان آن نيز خود را از آن بيزار مىدانند ، ناممكن است كه ظالم بگويد : من ظالمم . زيرا ظلم از نظر و جدان بشرى محكوم است ، بلكه خواهد گفت من عادل هستم مراد از زهوق در آيهء
إِنَّ الْباطِلَ كانَ زَهُوقاً
اسرى / 81 همين است .
سوم : از آيه مىشود استفاده كرد كه رحمت نازل شده از طرف خدا بطور گسترده و يكسان است ، استعدادهاى مردم آن را در قالبهاى مختلف در مىآورد و هر كس به اندازهء استعداد خود از آن بهره خواهد گرفت ، اختلاف استعدادها خارج از ملك و حكومت خدا نيست :
قُلْ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ
نساء / 78
إِلَيْهِ يُرْجَعُ الْأَمْرُ كُلُّهُ
هود / 123 ، بلكه روى علل گوناگون ، تابع مشيت خدا هستند .
چهارم : رحمت نازل شده از طرف خدا گرچه فى نفسه خالص و گسترده است ولى پس از قرار گرفتن در قالب استعدادها داراى فضولات و كفهايى خواهد بود ، اما آن فضولات و باطلها محكوم و رفتنى است و حق ثابت خواهد ماند و از اين ، مسئلهء حق و باطل بوجود مىآيد ، حق از جانب خداست ، باطل به اذن خداست ولى به خدا نسبت داده نمىشود
الْحَقُّ مِنْ رَبِّكَ
آل عمران / 60
بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذا هُوَ زاهِقٌ
انبياء / 18 در تفسير اين آيه از الميزان استفاده شده است .
18 -
لِلَّذِينَ اسْتَجابُوا لِرَبِّهِمُ الْحُسْنى وَ الَّذِينَ لَمْ يَسْتَجِيبُوا لَهُ لَوْ أَنَّ لَهُمْ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً وَ مِثْلَهُ مَعَهُ لَافْتَدَوْا بِهِ أُولئِكَ لَهُمْ سُوءُ الْحِسابِ وَ مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمِهادُ
نتيجه و مال حق و باطل آنست كه اهل حق پاداش خوبى دارند و اهل باطل به هيچ وجه عاقبت خوب نخواهند داشت اين آيه از آثار مثل باران و نهرها در آيهء گذشته است مراد از استجابت ، اجابت و قبول كردن دعوت حق و اطاعت از او است . مراد از « الحسنى » به قرينه آيات بعدى و به قرينه ذيل آيه ، عاقبت حسنى است ، معلوم است كه در روز قيامت چيزى از اموال در اختيار كافر نخواهد