ناديدنى ؟ و آيا ملائكه جنگيده و آدم كشتند و يا فقط به قلوب مجاهدان اسلامى اطمينان و ثبات بخشيدند ؟ اينك بررسى اين مطلب .
به صراحت قرآن ملائكه مىتوانند به صورت انسان درآمده و به ميان مردم وارد شوند و كسى آنها را نشناسد در جريان حضرت مريم آمده كه ملك به صورت انسان كامل پيش مريم آمد و او فكر كرد كه جوان هوسرانى است ( سورهء مريم آيهء 18 - 19 ) و در جاى ديگرى آمده كه ملائكه به صورت انسانهايى پيش حضرت ابراهيم آمدند ، آن حضرت آنها را نشناخت و پنداشت كه انسانند براى آنها طعام آورد و چون ديد كه نمىخورند از آنها ترسيد ، ملائكه خود را معرفى كرده و گفتند : فرشتهايم و براى عذاب قوم لوط آمدهايم و به آن حضرت و زنش مژدهء ولادت اسحاق را دادند ( سورهء هود / 70 ، سورهء ذاريات / 28 ) و نيز هست كه لوط هم آنها را نشناخت تا خودشان گفتند :
يا لُوطُ إِنَّا رُسُلُ رَبِّكَ لَنْ يَصِلُوا إِلَيْكَ
هود / 81 ، اين مطلب از نظر روايات نيز مسلم است . اين مسئله دربارهء جن نيز در ذيل آيهء 48 بررسى خواهد شد . در روايت آمده كه ملائكه در ميدان بدر در صورت سوارانى با لباسهاى سفيد بر روى اسبان سياه و سفيد ديده شدند كه مىجنگيدند ( مجمع البيان ) .
اما اينكه ملائكه آدم كشتهاند يا نه : ظهور آيهء
فَاضْرِبُوا فَوْقَ الْأَعْناقِ . . .
آنست كه جنگيده و آدم كشتهاند ، در روايات نيز اين مطلب ديده مىشود ، ولى چنان كه در شرح آيه گفتيم : آمدن جمله
سَأُلْقِي . . .
حاكى است كه خطاب
فَاضْرِبُوا . . .
راجع به مؤمنان است ، نتيجه اين مىشود كه ملائكه در آن روز فقط دلهاى مجاهدان را محكم كرده و روحيهشان را قوى كردهاند ، الميزان نيز اين را تأييد كرده و آنچه از ابن عباس و مانند او نقل شده كه ملائكه در آن روز چنگيدند ، يقينى نيست و اللَّه العالم .