در سورهء آل عمران ذيل آيهء 172 جريان نعيم بن مسعود نقل گرديد كه مسلمانان را از رفتن به « بدر صغرى » مىترسانيد و مىگفت : ابو سفيان با لشكرى بيكران بسوى شما مىآيند ، اين دروغ مسلمانان را سست كرد ، رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : به خدا اگر تنها خودم هم باشم بجنگ خواهم رفت ، اين سخن به مردم روح بخشيد و در معيت آن حضرت خارج شدند .
84 -
فَقاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لا تُكَلَّفُ إِلَّا نَفْسَكَ وَ حَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ
.
اين آيه تفريع است بر مطلب آيات فوق و حاضر نشدن آنها بر جهاد ، يعنى پس حالا كه آنها در جهاد سستى نشان مىدهند ، تو خودت در راه خدا جهاد كن ، سنگينى آنها تو را ناراحت نكند زيرا فقط دربارهء خودت مكلف و مسئول هستى آنها را نيز تشويق كن ، به نظرم اين دستور براى آن است كه ، رهبر انقلاب در اين گونه مواقع بايد با تصميم قاطع خود قدم به ميدان گذاشته و بگويد : من بنا به وظيفهاى كه دارم اين كار را شروع مىكنم شما هم صلاح آن است كه با من بيائيد ، اين بهترين شروع كار است چنان كه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله در جريان قربانى و بيرون آمدن از احرام در « حديبيه » همانطور كرد ، ديگران نيز از وى پيروى كردند .
عَسَى اللَّهُ أَنْ يَكُفَّ بَأْسَ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ اللَّهُ أَشَدُّ بَأْساً وَ أَشَدُّ تَنْكِيلًا
مراد از بأس ظاهرا سختگيرى است ، اين آيه نتيجهء آيهء سابق است يعنى : شايد خدا سختگيرى و صلابت كفار را خنثى كند كه خدا در حمايت از حق سختگيرتر و در عقوبت با صلابتتر است .
نكتهها
تربيت تدريجى :
همه چيز در جهان از جمله تربيت اشخاص تدريجى است و مردم بتدريج روحيات خود را عوض مىكنند ، تصميمات رهبران بايد بر اين روال باشد تا مفيد و مؤثر گردد رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله در مدت 23