والدان : پدر و مادر . به عنوان تغليب والدان آمده مثل حسنين عليهما السّلام .
عقدت : عقد به معنى بستن و گرهزدن است . در بيع و پيمان و عقد ازدواج نيز به كار رود . منظور در اينجا عقد ازدواج است .
شهيد : حاضر . مشهود و شهادت : حاضر شدن .
شرحها
در اين آيات از اكل مال به باطل و از قتل نفس نهى شده ، ظاهرا اكل به باطل به مناسبت خوردن مهريهء زنان و قتل نفس نيز به مناسبت آن است كه اكل مال به باطل در رديف كشتن انسان است . آن گاه اجتناب از گناهان كبيره توصيه شده كه قتل نفس و اكل به باطل از مصاديق آنها هستند ، سپس دستور داده شده كه اختلاف و تبعيض در تقسيم ارث را مورد حمله قرار ندهيد و بعد خلاصهء احكام ارث در آيهء اخير ذكر شده است .
29 -
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَأْكُلُوا أَمْوالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْباطِلِ
.
اين جمله صريح است در اينكه مالكيت فردى در اسلام محترم و اصيل است و انسان مالك دسترنج خويش است و نميشود بدون رضاى او و بدون مجوز شرعى مال او را از دستش گرفت ، بر خلاف مرام سوسياليستى كه فقط دولت را مالك مىداند و فرد را از مالك بودن ابزار توليد و نحو آن مسلوب كرده است « 1 »
إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجارَةً عَنْ تَراضٍ مِنْكُمْ
استثناء منقطع است يعنى : لكن در صورت تجارت با تراضى طرفين مانعى ندارد و آن اكل مال به باطل نيست . در نقل و انتقال ، تراضى طرفين لازم است ، بدون احراز آن ، صحيح نيست ، به نظرم آيه فقط خريد و فروش را شامل است ، حلال بودن اكل مال بوسيلهء همه و اجاره و غيره بايد از
هامش
( 1 ) در روايت امام باقر ( ع ) اكل مال به باطل به قمار و ربا و كم فروشى تفسير شده ظاهرا همه بيان مصداقند .