( نصف حدّ زنان آزاد ) است . به موجب :
الزَّانِيَةُ وَ الزَّانِي فَاجْلِدُوا كُلَّ واحِدٍ مِنْهُما مِائَةَ جَلْدَةٍ
نور / 2 حد زن و مرد زنا كار صد تازيانه است ولى حد كنيز زناكار پنجاه تازيانه است شوهردار شد يا نه چنان كه در تفسير صافى از حضرت باقر عليه السّلام نقل شده است « 1 »
«
ذلِكَ لِمَنْ خَشِيَ الْعَنَتَ مِنْكُمْ وَ أَنْ تَصْبِرُوا خَيْرٌ لَكُمْ
»
كنيز اگر پيش از آزاد شدن ازدواج نمايد مالك آن مىتواند در ازدواج او شرايطى قائل شود و كار شكنى بنمايد لذا مىفرمايد : ازدواج با كنيز ديگران براى كسانى است كه از نداشتن زن به زحمت مىافتند و اگر خويشتندارى كنيد براى شما بهتر است .
نبايد تصور كرد كه اسلام مقام كنيز را به عنوان زن بودن ناقص كرده ، بلكه اين توصيه براى كارشكنى كردن صاحب كنيز است و گرنه در اول آيه كلمهء
بَعْضُكُمْ مِنْ بَعْضٍ
حق مطلب را ادا كرده است
وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ
خدا چاره ساز و رحيم است كه نكاح كنيزان را تشريع فرموده است .
26 -
يُرِيدُ اللَّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَ يَهْدِيَكُمْ سُنَنَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ
.
به نظرم اين آيه راجع به همهء آياتى باشد كه احكام زنان در آنها بيان شده است و روشن مىكند كه طريقهء خدا در گذشتهها نيز چنين بوده است ، توبهء خدا همان توجه و عنايت و برگشت با رحمت به سوى بندگان است ، بيان اين احكام همان توبه و توجه خداست . و آن گهى اين احكام نمونهاى از دانايى و حكمت خداست « 2 » .
27 -
وَ اللَّهُ يُرِيدُ أَنْ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَ يُرِيدُ الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمِيلُوا مَيْلًا عَظِيماً
.
توبه همان توبه سابق و تكرار آن ظاهرا مقدمهء
وَ يُرِيدُ الَّذِينَ . . .
است
هامش
( 1 ) ظاهرا حد آنها در صورت عدم ازدواج روشن بوده ، لازم بود كه بعد از شوهردار بودن نيز روشن شود .
( 2 ) « ليبين » تقديرش « ليبين لكم شرايع دينكم » است .