10 -
إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوالَ الْيَتامى ظُلْماً إِنَّما يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ ناراً وَ سَيَصْلَوْنَ سَعِيراً
.
يعنى : خورندگان مال يتيم بدانند كه در واقع آتش مىخورند ، روزى كه حقائق مكشوف گردد خواهند دانست كه آتش مىخوردهاند و اين عمل آنها را به آتش سوزان خواهد كشانيد . رجوع شود به « نكتهها » از حضرت باقر صلوات اللَّه عليه منقول است : كسى كه مال يتيم بخورد ، روز قيامت در حالى كه مىآيد كه كه آتش در شكمش زبانه مىكشد و شعله از دهانش بيرون مىزند مردم مىدانند كه او مال يتيم خورده است « 1 » ( نعوذ باللّه من عذاب النار ) « 2 » لازم است « يأكلون » به معنى فرو بردن باشد تا با
فِي بُطُونِهِمْ
جور در بيايد .
نكتهها
آثار وضعى گناهان :
در كافى و تفسير عياشى نقل شده كه حضرت صادق عليه السّلام به عبد الاعلى بىآنكه او سؤال بكند فرمود : هر كه ظلم كند . خدا كسى را مسلّط مىكند كه بر او يا بر فرزندان او يا بر فرزندان فرزندانش ظلم كند . من در دلم گفتم : او ظلم مىكند ولى ظالم به فرزندان طبقهء اول و دوم او مسلّط مىشود ! ! بى آنكه سخنى به زبان آورم امام فرمود :
خدا فرمايد
وَ لْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُوا . . . .
ناگفته نماند : نمىشود آثار وضعى اعمال را انكار كرد ، كسى كه به شما خوبى كرده فرزندان او را بعد از او دوست مىداريد و به آنها نيكى مىكنيد با آنكه آنها به شما خوبى نكردهاند و اگر كسى به شما ظلم كند از اولاد او نيز ناراحت هستيد حال آنكه آنها به شما ظلم نكردهاند ، آنكه ظلم مىكند به مرور زمان اين ظلم اثر خود را خواهد گذاشت آن وقت
هامش
( 1 ) تفسير آلاء الرحمن .
( 2 ) در المنار و تفسير جلالين و جوامع الجامعفِي بُطُونِهِمْرا « ملاء بطونهم » گفتهاند .