شتاب بسوى مغفرت و بهشت ، عبارت اخراى ، اطاعت خدا و رسول است .
اين آيه بيان نتائج
أَطِيعُوا اللَّهَ . . .
است .
در اينجا لازم است دو مسئله بررسى شود اول اينكه در بسيارى از آيات وعدهء بهشت با مغفرت توأم آمده است مثل :
أُولئِكَ جَزاؤُهُمْ مَغْفِرَةٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ
آل عمران / 136 ، ايضا آيه نهم از سورهء مائده ، چهارم از انفال و آيات ديگر . اين ظاهرا براى آن است كه خداوند اول گناهان خرد و ريز متقيان را مىآمرزد سپس به بهشت مىبرد و نيز مىرساند كه گناهانى كه گاه گاهى توجّهى به توبه كردن از آنها نشده است پيش خدا عفو شده است .
دوم : عرض در آيه به معنى وسعت و فراخى است ، معناى
عَرْضُهَا السَّماواتُ . . .
بنظرم آن نيست كه بهشت همه جا را خواهد گرفت بلكه اين جمله اشاره بوسعت بيش از حد بهشت است و در آيهء ديگر آمده :
سابِقُوا إِلى مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَ جَنَّةٍ عَرْضُها كَعَرْضِ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ
حديد / 21 در مجمع البيان فرموده : روايت شده از رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله از اين آيه سؤال شد : وقتى كه وسعت بهشت همهء آسمانها و زمين را فرا گيرد آتش كجا خواهد بود ؟ فرمود سبحان اللَّه چون روز آيد شب در كجاست .
گفته شد : ظاهرا مراد از آيه اشاره بوسعت بهشت است لذا احتياج بتوجيه اين خبر كه بلفظ « روى » نقل شده نيست .
أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ
گوياست كه بهشت براى تقوا كاران آماده شده ، تقوا از عذاب خدا كه شامل اعمال نيك و ترك كارهاى ناشايست است .
134 -
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَ الضَّرَّاءِ وَ الْكاظِمِينَ . الْغَيْظَ وَ الْعافِينَ عَنِ النَّاسِ
در اينجا سه صفت از اوصاف متقين ذكر شده : انفاق ، فرو بردن خشم و گذشت .
ظاهرا مراد از دو اسم سراء و ضراء ، سرور و اندوه است كه بتوانگرى و تنگدستى نيز شامل مىشود ، لازم است هر مؤمن با اين صفات متصف باشد از على عليه السّلام نقل