همهء مثلهاى قرآن جز چند مثل وقوع خارجى دارند ولى چون مراد از مثل فهماندن مطلب است و مانعى ندارد كه قرآن مثل فرضى بزند .
تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ
: در مجمع البيان ذيل آيهء شريفه نقل كرده : على عليه السّلام لباسى خريد ، از آن خوشش آمد ، آن را در راه خدا بخشيد ، فرمود : از رسول خدا شنيدم فرمود : هر كه ديگران را بر خود اختيار كند ، خدا روز قيامت بهشت را براى او اختيار مىكند ، هر كه چيزى را دوست دارد و براى خدا قرار دهد ، خدا روز قيامت فرمايد : بندگان همديگر را به نيكى پاداش مىدهند ، من نيز بهشت را به تو پاداش مىدهم « 1 » .
نقل شده : پس از نزول آيه ، ابو طلحه باغى كه مورد رغبتش بود ميان خويشاوندان خود تقسيم كرد رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : به به اين مالى است كه به تو فايده رسانيد .
ابو ذر غفارى از ميهمانى پذيرايى كرد و گفت : من كار دارم ، برو و بهترين شتران مرا براى خودت انتخاب كن ، ميهمان شتر لاغرى آورد ، ابو ذر گفت :
به من خيانت كردى ، گفت بهترين شتر نر را در ميان آنها ديدم ، ولى فكر كردم كه در آينده به آن احتياج خواهيد داشت ، ابو ذر گفت : محتاج بودنم روزى است كه در قبرم گذاشته شوم ، خدا فرمايد
لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ
آن گاه ابو ذر گفت : در مال انسان سه شريك هست اول حوادث كه شايد بيايند و مال را ببرند دوم ورثه كه مىخواهند سر به زمين بگذارى ، مال را ببرند حال آنكه گناهش به گردن تو است ، سوم خودت ، اگر بتوانى از آنها عاجزتر نباش ، خدا فرمايد :
لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ
اين شتر نر محبوب مال من بود خواستم پيش از مرگ براى خودم بفرستم .
هامش
( 1 )
« اشترى على ( ع ) ثوبا فاعجبه فتصدق به و قال سمعت رسول اللَّه ( ص ) يقول : من آثر على نفسه آثره اللَّه يوم القيامة بالجنة و من احب شيئا فجعله للَّه قال اللَّه تعالى يوم القيامة : قد كان العباد يكافئون فيما بينهم بالمعروف و انا اكافيك اليوم بالجنة .