مىشود ، اگر باز برگشت كشته مىشود « 1 » درباره آنان كه گناه كبيره مىكنند نقل شده بعد از دو دفعه تنبيه اگر دست برنداشتند كشته مىشوند .
وَ إِنْ تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُؤُسُ أَمْوالِكُمْ لا تَظْلِمُونَ وَ لا تُظْلَمُونَ
يعنى اگر توبه كرديد فقط از طرف ، آنچه را دادهايد مىتوانيد بگيريد ، نه ظلم مىكنيد كه ربا را هم بگيريد و نه مظلوم مىشويد كه پول اصلى را هم به شما ندهند .
280 -
وَ إِنْ كانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلى مَيْسَرَةٍ وَ أَنْ تَصَدَّقُوا خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ
« 2 » .
يعنى : اگر به وقت گرفتن رأس المال معلوم شد كه طرف در تنگدستى است و قدرت دادن رأس المال را ندارد ، وظيفه ، مهلت دادن است تا به وسعت و توانگرى برسد .
« فَنَظِرَةٌ إِلى مَيْسَرَةٍ »
به صورت خبر و در جاى انشاى حكم است از حضرت باقر و صادق عليهما السّلام روايت شده كه مهلت دادن به قرضدار تنگدست واجب است .
رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمايد : هر كه بخواهد خدا او را در سايهء عرشش قرار بدهد روزى كه جز سايه لطف خدا سايهاى نيست ، تنگدست را مهلت دهد يا از حقش بر او بگذرد « 3 » لذا در ذيل آيه فرموده :
وَ أَنْ تَصَدَّقُوا خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ
.
يعنى اگر رأس المال را به تنگدست صدقه كنيد و نگيريد آن براى شما
هامش
( 1 ) -
مجمع البيان « قال الصادق عليه السلام : آكل الربا يؤدب بعد البينة فان عاد ادب و ان عاد قتل » .
( 2 ) - « كان » در آيه ، تامه است به معنى ( وجد ) و احتياج به « خبر » ندارد .
( 3 ) -
تفسير عياشى : ( سمعت ابا عبد اللَّه ( ع ) يقول : قال رسول اللَّه ( ص ) : من اراد ان يظله للَّه فى ظل عرشه يوم لا ظل الا ظله فلينظر معسرا او ليدع له من حقه .