است مثل خلق و رزق ، عزّت و ذلّة ، غنا و فقر ، صحّت و مرض كه ده فعل است و احياء و اماته در جميع مخلوقات جاريست حيات جمادى ، نباتى ، حيوانى ، انسانى ملكى ، جنّى ، سماوى ، ارضى .
فَإِذا قَضى أَمْراً
كه حكمة اقتضاء كند و مصلحت در ايجاد آن شيء باشد .
أَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ
احتياج بكلمهء كن ندارد مفاد كلمهء كن ايجاد است به مجرّد ايجاد موجود مىشود .
فَيَكُونُ
مقدمات ديگرى ندارد .
[ سوره غافر ( 40 ) : آيه 69 ]
أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُجادِلُونَ فِي آياتِ اللَّهِ أَنَّى يُصْرَفُونَ ( 69 )
آيا نظر نميكنى بسوى كسانى كه مجادله ميكنند در آيات الهى چگونه از طريق برميگردند و رو به ضلالت ميروند .
أَ لَمْ تَرَ
البتّه مشاهده ميكنى و مىبينى و نظر ميكنى .
إِلَى الَّذِينَ
مشركين كه انكار رسالت تمام پيغمبران را ميكنند .
يُجادِلُونَ فِي آياتِ اللَّهِ
معجزات انبياء را سحر مىپندارند حق را باطل ميگويند باطل را حق ميدانند احكام الهى را منكر مىشمارند رفتار زشت خود را عبادت قرار ميدهند بالجمله مجادله در رد حق و اثبات باطل است .
أَنَّى يُصْرَفُونَ
از حق رو برميگردانند و در طريق باطل بسرعت هر چه تمامتر ميروند .
[ سوره غافر ( 40 ) : آيه 70 ]
الَّذِينَ كَذَّبُوا بِالْكِتابِ وَ بِما أَرْسَلْنا بِهِ رُسُلَنا فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ ( 70 )
اين هايى كه مجادله ميكنند كسانى هستند كه تكذيب كردند كتاب را و به آنچه ما ارسال كرديم به او رسولان خود را پس زود باشد كه معلوم شود بر آنها .
الَّذِينَ كَذَّبُوا بِالْكِتابِ
جنس كتاب را ، نه تورية و نه زبور و نه انجيل و نه قرآن تمام را دروغ و افتراء و باطل و مزخرف ميشمارند كه امروز اين نوع بشر بسيار هستند .
وَ بِما أَرْسَلْنا بِهِ رُسُلَنا
تمام دستورات انبياء را منكر ميشوند و تكذيب ميكنند