و اخبار يك كتاب مفصّلى مىشود از وضع تفسير خارج است و ما در آيهء شريفه به چند نكته قناعت ميكنيم : يكى اينكه چه بسيار دعاهايى ميكنيم و اثر اجابت در آنها مشاهده نميكنيم با اينكه وعدهء الهى تخلفپذير نيست كه ميفرمايد
وَ قالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ
جواب : جهاتى دارد يكى اينكه بعضى معاصى است كه مانع مىشود چنانچه در دعاء كميل ميخوانى
اللهم اغفر لى الذنوب التي تحبس الدعاء
ديگر آنكه صلاح بنده نيست ولى خودش نميداند ديگر آنكه صلاح در تأخير اجابت است بسا پس از ده سال ديگر آنكه نفس دعاء عبادت است و مورث مثوبات مىشود ديگر آنكه بنده قابليّت اجابت ندارد مثل كافر ، مشرك ضالّ ، مضلّ و امثال اينها . انسان بايد دعاء بكند بلكه الحاح در دعاء و امور اجابت داشته باشد كه در خبر ميفرمايد
« و ظن حاجتك بالباب »
حتّى اگر صلاح نباشد خداوند بازاء آن فرداى قيامت آن قدر به او عنايت ميفرمايد كه آرزو مىكند اى كاش دعاء من اجابت نشده بود .
إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي
كه مراد ترك دعاء است زيرا دعاء خود عبادت بزرگيست .
سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ داخِرِينَ
كه ترك دعاء از روى تكبر موجب كفر و دخول در جهنّم مىشود .
[ سوره غافر ( 40 ) : آيه 61 ]
اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ وَ النَّهارَ مُبْصِراً إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَشْكُرُونَ ( 61 )
اللَّه آن خدائيست كه قرار داد و جعل فرمود براى شما شبرا براى اينكه سكونت و استراحت در او كنيد و روز را بينا كننده بدرستى كه خداوند هر آينه صاحب فضل است بر ناس و لكن اكثر ناس شكر نميكنند .
خداوند متعال چنين مقرّر فرموده كه كرهء زمين در بيست و چهار ساعت تقريبا دور خود بچرخد و هميشه در اين گردش نصف اين كره مقابل خورشيد است روز مىشود و نصف آن بر خلاف آن است شب ميگردد و اگر اين گردش