خلاصه اينكه منافقين نميتوانند از مسلمين جدا شوند و ملحق به مشركين شوند زيرا بر مسلمين مكشوف مىشود كفر و نفاق آنها و مشركين هم اينها را به خود راه نميدهند زيرا احتمال ، جاسوس و مفتش در آنها ميدهند و بعبارة ساده چوب هر دو سر نجس هستند و نه جرأت ميكنند كه با مسلمين در دار الحرب جهاد كنند زيرا عقيدهء باطنى ندارند كه براى شهادت و نصرت دين كوشش كنند و پيش آمد قضايا را هم نميدانند آيا نصرت و ظفر و فتح و فيروزى نصيب مسلمين مىشود يا مشركين .
يَحْسَبُونَ الْأَحْزابَ لَمْ يَذْهَبُوا
چون در ميدان جنگ نبودند و در مدينه بودند يا فرار كرده بودند خيال كردند هنوز جنگ ادامه دارد .
وَ إِنْ يَأْتِ الْأَحْزابُ
اگر ثانيا كفار و مشركين حمله كردند و براى جنگ با مسلمين آمدند . .
يَوَدُّوا لَوْ أَنَّهُمْ بادُونَ فِي الْأَعْرابِ
از اعراب باديه نشين باشند نه در دسته مسلمين و نه در زمره مشركين .
يَسْئَلُونَ عَنْ أَنْبائِكُمْ
بپرسند كار مسلمين و كفار بكجا كشيد هر طرفى كه غالب شد خود را به آن ملحق كنند .
وَ لَوْ كانُوا فِيكُمْ
در داخله مسلمين .
ما قاتَلُوا إِلَّا قَلِيلًا
فقط يك هاى و هويى بيش ندارند .
[ سوره الأحزاب ( 33 ) : آيه 21 ]
لَقَدْ كانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كانَ يَرْجُوا اللَّهَ وَ الْيَوْمَ الْآخِرَ وَ ذَكَرَ اللَّهَ كَثِيراً ( 21 )
هر آينه به تحقيق بوده باشد بر شما مؤمنين در مورد رسول اللَّه اقتدا و متابعت نيكويى براى كسى كه اميدوار باشد به خداوند متعال و به مثوبات روز جزا و بسيار به ياد خدا و ذكر الهى باشد .
لَقَدْ كانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ
در باب حجة و دليل گفتند معصوم قولش و فعلش و تقريرش حجة است و اسوة اقتدا و متابعة است و متابعه و اقتداء به رسول اللَّه واجب و لازم است بر امت هم در عقائد حقه و اصول دين و هم در اخلاق و صفات حميده و هم در افعال