« فَإِنْ لَمْ يَسْتَجِيبُوا لَكَ فَاعْلَمْ أَنَّما يَتَّبِعُونَ أَهْواءَهُمْ وَ مَنْ أَضَلُّ مِمَّنِ اتَّبَعَ هَواهُ »
گمراهتر از اين نيست .
بِغَيْرِ هُدىً مِنَ اللَّهِ
مشتهيات نفسانى اگر مطابق ترخيص شرعى و دستور الهى باشد مانعى ندارد بلكه بسا واجب يا مندوب مىشود .
إِنَّ اللَّهَ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ
بخل در مبدء نيست ارسال رسل انزال كتب جعل احكام براى جن و انس است و هدايت و ارشاد آنها لكن محل بايد قابليت داشته باشد و ظالم قابل هدايت نيست بخصوص ظلم بانبياء و ائمه هدى و بدين و در اخبار بسيارى تفسير شده به غير هدى من اللَّه به غير هدايت امام منصوب من اللَّه .
[ سوره القصص ( 28 ) : آيه 51 ]
وَ لَقَدْ وَصَّلْنا لَهُمُ الْقَوْلَ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ ( 51 )
و هر آينه وصل كرديم يعنى يكى بعد از ديگرى بدون فاصله كه هيچ فترت بين آنها نباشد قول را از بيان هدايت و ارشاد و دلالت و بشارت و انذار و احكام كه هيچ گونه فترت نداشته باشد كه آنها متذكر شوند .
اخبار بسيارى از كافى كلينى و تفسير على بن ابراهيم و امالى شيخ طوسى از حضرت صادق و حضرت كاظم در كلمه :
وَ لَقَدْ وَصَّلْنا لَهُمُ الْقَوْلَ
سؤال كردند فرمودند امام بعد از امام و مكرر گفتهايم كه تفاسير ائمه نوعا بيان مصداق است منافى با عموم آيات ندارد و مراد اينست كه زمين خالى از حجت نبوده از زمان آدم ابو البشر تا فناء دنيا يعنى از زمانى كه انسان بوجود آمد تا آخرين فردى از افراد انسان كه فانى مىشود كه بر طبقش ادله عقليه و نقليه كتابيه و سنتيه مكرر بيان شده .
سؤال : اينموضوع مسلم لكن دسترسى تمام افراد بشر بدامن حجت در هر عصر و زمانى بسيار صعب و دشوار بلكه محال بود زيرا افراد بشر در عالم منتشر و اكثر آنها دور دست از حجت و وسائل تشرف فراهم بر آنها نبود بعلاوه كه انبياء و ائمه غالبا در فشار كفار و ظلمه بودند و آنها مانع از تشرف افراد خدمت آنها ميشدند و بالاخص در دوره غيبت كه بر احدى ممكن نيست تشرف پيدا كند